Migren tanılı hastalarda ataklar arası dönemde oksidatif stres etkisinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESMA BÜŞRA İNAN
Danışman: Esra GÜRKAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Baş ağrısı çocuk ve ergen yaş grubunda sık görülen şikayetlerden biridir. Migren çocuklarda en sık görülen primer tekrarlayan baş ağrılarındandır. Görülme sıklığının yüksek olması, sık poliklinik başvuruları nedeniyle maliyet yükünün fazla olması, yaşam kalitesi üzerindeki olumsuz etki gibi birçok neden baş ağrıları üzerine yapılan çalışmaları önemli kılmaktadır. Son yıllarda yapılan çalışmalarda artmış oksidatif stresin migren patogenezinde etkisi olduğu gösterilmiştir. Oksidatif stresin neden olduğu hastalık durumlarında oksidatif stres parametrelerinde artış olması, thiol/disülfit homeostazı ve iskemi modifiye albümin düzeylerinin etkilenmesi beklenmektedir. Bütün bu bilgilerden yola çıkarak bu tez çalışmasında; dinamik thiol/disulfit homeostazı ve iskemi modifiye albümin düzeyi ölçümü ile oksidatif stresin değerlendirilmesi ve migren üzerine etkisinin gösterilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Şehir Hastanesi Çocuk Hastanesi Çocuk Nöroloji Kliniği'ne Haziran 2020 ile Ekim 2021 ayları arasında başvuran ICHD-III (International Classification of Headache Disorders-III) tanı kriterlerine göre migren tanısı olan 6-17 yaş aralığında 50 hasta ve Ankara Şehir Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Poliklinikleri'ne başvuran 50 sağlıklı çocuk dahil edilmiştir. Toplanan serum örneklerinden serum total thiol, native thiol ve iskemi modifiye albümin çalışılmıştır. Disülfit/total thiol, disülfit/native thiol, native thiol/total thiol oranları hesaplanmıştır. Elde edilen ölçümler migren hastaları ve sağlam çocuklar arasında karşılaştırılmıştır. Bulgular: Migren hastalarının %70'inde haftada en az 1 kere baş ağrısı atağı saptanmıştır. Hastaların %74'ü atak süresinin 1 saatten uzun sürdüğünü belirtmiştir ve %76'sında tetikleyici faktör olduğu saptanmıştır. Hastaların %26'sında aura olup %69,2 oran ile en sık görsel aura saptanmıştır. Gruplar karşılaştırıldığında native thiol ve total thiol değerleri hasta grubunda anlamlı olarak düşük saptanmıştır (p 0,05). İskemi modifiye albümin değerleri hasta grubunda anlamlı olarak yüksek saptanmıştır (p<0,001). Sonuç: Görülme sıklığının yüksek olması ve yaşam kalitesini olumsuz etkilemesine rağmen çocuklarda migren ile ilgili yapılmış yeterli çalışma bulunmamaktadır. Çalışmamızda migren tanılı hastalarda ataklar arası dönemde oksidatif stres etkisini değerlendirebilmek için thiol/disülfit homeostazı ve iskemi modifiye albümin düzeyleri değerlendirilmiş olup oksidatif strese yönelik parametrelerde anlamlı sonuçlar saptanmıştır. Net bir patogenez ortaya konulamayan migren hastalığında oksidatif stres etkisinin tespit edilmesi tanı, tedavi ve takip sürecinde yer alabileceği düşünülmektedir. Bu konu ile ilgili destekleyici çalışmaların devamına ihtiyaç vardır.