Ratlarda glutamin ve omega-3 yağ asitlerinin kullanımının kolonik serozal yüzeyde intestinal neomukoza oluşumuna etkisinin belirlenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET KÖSTEK
Danışman: Uygar DEMİR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kısa bağırsak sendromu, çeşitli nedenlerle yapılan ileri düzey bağırsak rezeksiyonu sonucu oluşan enterosit ve bağırsak kaybıdır. İntestinal yetmezlik, kısa bağırsak sendromu sonucunda oluşan emilim bozukluğu sonucu enteral besin alınmasına rağmen hastanın ek destek almadan yaşamsal faaliyetlerini sürdürememesi veya çocuklarda büyüme ve gelişmenin durması olarak tanımlanabilir. Kısa bağırsak sendromu ve intestinal yetmezliğin tedavisi için bir çok cerrahi tedavi prosedürü denenmiştir. Ancak yüksek başarı oranı bulunan tek bir cerrahi teknik henüz ortaya konulamamıştır. İntestinal neomukoza gelişimi, intestinal yetersizlik için çalışılan deneysel bir yöntem olup bu tekniğin başarısı konusunda henüz yeterli bilgi mevcut değildir. Bu çalışmamızda sıçanlarda kolon serozası üzerinde oluşturulan intestinal neomukozanın gelişiminde glutamin ve omega-3 yağ asitlerinin etkisini inceledik. Gereç ve Yöntem: 32 adet erişkin erkek Sprague-Dawley cinsi sıçan 4 adet gruba ayrıldı. Sham grubunda sadece laparotomi yapıldı. Kontrol, glutamin ve omega-3 gruplarında ise ileoçekal valvin 4 cm proksimalinden ince bağırsak 1 cm açıldı ve çekum serozası bu defektin kapatılması için serozal yama olarak kullanıldı. 14 günlük deney esnasında glutamin grubuna gavaj iğnesi ile 200 mg/kg/gün glutamin ve omega-3 grubuna 100 mg/kg/gün omega-3 yağ asitleri verildi. 14 gün sonunda ratlar sakrifiye edilerek serumları elde edildi ve serozal yama yüzeyleri incelenmek üzere eksize edildi. Bulgular: Biyokimyasal incelemede, Vasküler Endotelyal Büyüme Faktörü, Platelet Kökenli Büyüme Faktörü ve Epitelyal Büyüme Faktörü açısından gruplar arasında anlamlı fark saptanmamıştır. Ancak dönüştürücü büyüme faktörü-Beta (TGF-beta) değerinin kontrol grubuna göre glutamin grubunda daha düşük olduğu ve fibroblast büyüme faktörü 2 değerinin ise sham grubuna göre glutamin grubunda daha düşük olduğu görülmüştür. Histopatolojik incelemede glutamin grubunda tüm sıçanlarda intestinal neomukoza gelişmişken kontrol grubunda 7 sıçanın 4'ünde intestinal neomukoza gelişmiştir. Omega-3 grubunda ise 5 sıçanın 3'ünde neomukoza gelişimi görülmüştür. Ayrıca inflamatuar yanıtın, granulasyon dokusu oluşumunun ve fibroblastik aktivitenin glutamin ve omega-3 grubunda daha fazla sıçanda şiddetli olduğu gösterilmiştir. İstatistiksel olarak inflamatuar yanıt, granülasyon dokusu oluşumu, fibroblastik aktivite, neomukoza oluşumu, anjiyogenezis ve kollajen birikimi açısından gruplar arasında anlamlı fark izlenmedi. Neomukoza gelişen ratlarda villus dansitesi, goblet sayısı ve mitoz skorlandı ve bunların yanında villus uzunluğu ve kript derinliği ölçüldü ancak bu sonuçlarda da istatistiksel olarak anlamlı fark görülmedi. Sonuç: İntestinal neomukoza halen deneysel olarak çalışılan bir yöntem olup, kolon serozası üzerine gelişiminde istatistiksel olarak farklılığı kanıtlanmamış olmakla birlikte glutamin ve omega-3 yağ asitlerinin olumlu etkisi olmaktadır.