İnvaziv duktal karsinomların luminal A ve luminal B alt tiplerinin ayrımında kantitatif radyomiks verilerinin katkısı
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: OĞUZ LAFCI
Danışman: Pelin Seher ÖZTEKİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Meme invaziv duktal karsinomunda (İDK) moleküler alt tipler immünohistokimyasal çalışmalarla belirlenmektedir. Radyomiks analizi dijital radyolojik görüntülerden kantitatif özelliklerin elde edilmesidir. Tümör dokusuna ait radyomik özelliklerin tümör karakterizasyonundaki, tedavi cevabının tahminindeki ve prognozun belirlenmesindeki katkısı güncel olarak araştırılmaktadır. Bu retrospektif çalışmada 1.5T dinamik meme manyetik rezonans görüntüleme (MRG) görüntülerinden elde edilen radyomik veriler ile İDK'un Luminal A ve Luminal B moleküler alt tipleri arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Gereç ve Yöntem: Hastanemizde İDK patolojik tanısı alarak moleküler sınıflandırması yapılmış ve tedavi öncesi dinamik meme MR görüntüleri PACS sistemimizde bulunan, Luminal A (ER+ ve/veya PR+, HER2-, Kİ67<20) ve Luminal B (ER+ ve/veya PR+, HER2- ve Ki67≥20 veya HER2+) alt tiplerinden oluşan 73 hasta çalışmaya dahil edildi. T1 ağırlıklı yağ baskılı sagital post kontrast geç faz MRG görüntülerinde gerekli "pre-process" basamakları ve üç boyutlu segmentasyon yapıldıktan sonra toplam 81 tümöral lezyona yönelik:1 conventional, 4 shape, 6 histogram, 7 Gray Level Co-occcurance Matrix (GLCM), 11 Gray Level Run Length Matrix (GLRLM), 3 Neighborhood Gray Level Difference Matrix (NGLDM), 11 Gray Level Zone Length Matrix (GLZLM) sınıfından olmak üzere toplam 43 adet radyomik özellik LIFEX programı kullanılarak elde edildi. İki farklı tümör alt tipi arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunan radyomik özellikler SPSS programı yardımıyla Mann-Whitney U testi kullanılarak belirlendi, p<0.05 anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmada iki farklı tümör moleküler alt tipi arasında Histogram-skewness; Shape-volume, voxel; GLCM-energy, entropy.log2, entropy.log 10; GLRLM-GLNU, RLNU, HGRE; NGLDM-Busyness; GLZLM-SZE, GLNU, HGZE, ZLNU radyomik özelliklerinde istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0.05). Tartışma ve Sonuç: Bu çalışmada, invaziv duktal karsinomun Luminal A ve Luminal B moleküler alt tiplerini birbirinden ayırt edebilecek radyomik özellikler belirlenmiştir. İstatistiksel olarak anlamlı fark bulunan radyomik özellikler arasında görüntü heterojenitesi ile ilişkili olanların Luminal B tümörlerde daha yüksek değerde olduğu ve tanı anında Luminal B tümörlerin daha büyük hacimde olduğu gözlenmiştir. Radyomik özelliklerin Luminal B tümörlerdeki intratümöral heterojeniteyi yansıttığı düşünülmüştür. Non-invaziv bir yöntem olan radyomiks analizi ile Luminal A ve Luminal B tümörlerin karakterizasyonunun yapılabileceği öngörülmüştür. İlerideki çalışmalarda, anlamlı fark bulunan radyomik özellikler ile yapay zeka uygulamaları kullanılarak prediktif model oluşturulması planlanmaktadır.