Üriner sistem taşı olan çocuklarda vücut kitle indeksinin metabolik bozukluklar üzerine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ADANA TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KAMINA PANAHLI
Danışman: Orkun TOLUNAY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada T.C. Sağlık Bakanlığı Sağlık Bilimleri Üniversitesi Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Kliniği, Çocuk nefroloji polikliniğinde üriner sistem taşı tanısı ile takip edilen hastalarda vücut kitle indeksinin metabolik bozukluklar üzerine etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 31.10.2019-31.12.2021 tarihleri arasında üriner sistem taşı nedeniyle takip edilen 155 hasta dahil edildi. Vücut kitle indeksi persentil %95 olan hastalar ise obez kabul edildi. İdrarda atılan metabolitler ve vücut kitle indeksi ve nutrisyon değerleri karşılaştırıldı. Bulgular: Hastaların 94'ü (%60,6) erkek, 61'i (%39,4) kızdı. Hastaların yaşları iki ay ve 17 yıl arasında değişmekte (ortanca 60 ay) idi. Yirmi beş hastada (%16,7) hipositratüri, 25 hastada (%16,8) hiperoksalüri, 12(%7,9) hastada sistinüri, dokuz (%6,2) hastada hiperkalsiüri, iki hastada (%2) hiperürikozüri saptandı. Hastaların 13'ü (%8,4) düşük ağırlıklı, 86'sı (%55,5) normal kiloda, 21'i (%13,5) fazla kilolu, 35'i (%22,6) obezdi. Hastaların nutrisyonel durumları ile hiperkalsiüri, hiperürikozüri, hiperoksalüri, sistinüri, hipositratüri varlığı karşılaştırıldığında, istatiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı (p=0,37, 0,68, 0,44, 0,93, 0,09). Ailede üriner sistem taş hastalığı öyküsü varlığı ile idrarda oksalat ve sistin atılımları karşılaştırıldığında, aile öyküsü negatif hastalarda oksalat ve sistin atılımları daha yüksek bulundu (p=0,001, 0,017). Hiperkalsiüri, hiperoksalüri, sistinüri, hipositratüri olan ve olmayan hastaların VKİ'leri benzerdi (p=0,73, 0,64, 0,21, 0,38). Hiperürikozürisi olan hastaların VKİ'si olmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulundu (p=0,001). Sonuç: Çocuklarda üriner sistem taşı, tanı konulmasında veya tedavi edilmesinde geç kalınılması durumunda böbrek fonksiyonlarında bozulma ve hatta böbrek yetmezliğine neden olabilmektedir. Taş oluşumuna zemin yaratabilecek metabolik bozuklukların, diyet veya medikal tedavi ile önlenebilmesi bu açıdan çok önem arz etmektedir. Bu çalışmada, obezitenin idrar kalsiyum, oksalat, sistin, sitrat atılımları ile ilişkisi gösterilemedi. Literatürün aksine, VKİ düşüklüğünün idrar ürik asit atılımını artırdığı gösterildi. Anahtar sözcükler: Çocuk, hiperkalsiüri, hiperoksalüri, hiperürikozüri, hipositratüri, obezite, sistinüri, ürolitiazis, vücut kitle indeksi.