Prone ve supin pozisyonunda yapılan perkütan nefrolitotomi operasyonunda pozisyonun hastanın hemodinamisine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE TIP FAKÜLTESİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ARİF BURAK KEÇEBAŞ
Danışman: Burak ARSLAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada prone ve supin pozisyonda gerçekleştirilen perkütan nefrolitotomi (PNL) operasyonlarının intraoperatif hemodinamik seyir, arter kan gazı değişimleri ve postoperatif klinik sonuçlar açısından karşılaştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Prospektif ve randomize tasarlanan çalışmaya ≥2 cm renal taşı bulunan 84 hasta dahil edildi. Hastalar prone (n=42) ve supin (n=42) gruplarına ayrıldı. İntraoperatif kalp atım hızı, sistolik ve diyastolik kan basıncı ile arter kan gazı parametreleri preoperatif, 30., 60. ve 90. dakikalarda ve postoperatif dönemde kaydedildi. Zamana bağlı değişimler non-parametrik testlerle analiz edildi. Operatif süre, kanama, irrigasyon hacmi, nefrostomi ve hastanede kalış süresi, rezidü taş ve komplikasyon oranları karşılaştırıldı. Bulgular: Preoperatif parametreler açısından gruplar arasında fark saptanmadı. Operasyonun ilerleyen safhalarında prone grubunda kan basıncı ve kalp atım hızında anlamlı artış görülürken, supin grupta daha stabil hemodinamik seyir izlendi (p<0.05). Cerrahi süreler değerlendirildiğinde; cerrahi süre, anestezi süresi, pozisyon verme süresi, akses süresi ve skopi süresi prone grubunda anlamlı derecede daha uzun bulundu (sırasıyla p=0.003, p=0.004 ve tüm diğerleri için p<0.001). Operatif parametreler açısından prone grupta kanama miktarı ve irrigasyon hacmi anlamlı olarak daha yüksekti (p<0.01). Birinci ay kontrastsız BT'de rezidü taş oranı prone grubunda %33.3, supin grubunda %9.5 olarak saptandı (p=0.017). Postoperatif komplikasyon oranı da prone grubunda daha yüksekti (%31.0 vs %9.5, p=0.030). Transfüzyon gereksinimi açısından fark saptanmadı. Supin grupta hastanede kalış ve nefrostomi kalış süresi anlamlı derecede daha kısaydı (p<0.001). Sonuç: Supin pozisyon, benzer cerrahi uygulanabilirliği korurken daha stabil hemodinamik profil, daha düşük kanama, daha az rezidü taş ve daha düşük komplikasyon oranı ile ilişkilidir. PNL'de pozisyon seçimi yapılırken cerrahi teknik kadar hastanın fizyolojik güvenliği de dikkate alınmalıdır. Anahtar Kelimeler: Perkütan nefrolitotomi, prone pozisyon, supin pozisyon, hemodinamik stabilite, renal taş cerrahisi