Endometrium kanserli hastalarda rectus abdominis ve psoas majör kası kalınlığı ile postoperatif morbidite ve mortalite ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HASAN BURAK RASTGELDİ
Danışman: Ahmet Taner TURAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kanserde iskelet kası kütlesinin ve bunların klinik sonuçlarla ilişkisinin analizine yönelik çalışmaların önemi son zamanlarda artırmıştır. Çalışmamızın birincil amacı, endometrium kanseri nedeniyle cerrahi geçirenlerde bilgisayarlı tomografiyle ölçülen psoas ve rektus abdominis kas kalınlığının, postoperatif morbiditeyi öngörme etkinliğini belirlemektir. İkincil amaç olarak ise, psoas ve rektus abdominis kas kalınlıklarının yanısıra diğer faktörlerin (ASA skoru, yaş, operasyon süresi, obesite, preoperatif inflamatuvar belirteçler ve patolojik bulgular) postoperatif morbiditeyi belirlemedeki yeri tanımlanmaya çalışılmıştır. Yöntem: Eylül 2019 ve Nisan 2023 tarihleri arasında, Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Hastanesi, Jinekolojik Onkoloji Cerrahisi Kliniği'nde endometrium kanseri nedeniyle total abdominal histerektomi + bilateral salpingo-ooforektomi ve retroperitoneal lenfadenektomi uygulanmış 18-80 yaş aralığındaki 141 hasta sonuçları retrospektif olarak incelenmiştir. Hastalara operasyon öncesi ve sonrasında standart prosedürler (antibiyotik proflaksisi ve tromboemboli proflaksisi) uygulanmış ve bilgisayarlı tomografi üzerinden rektus ve psoas kas kalınlıkları ölçülmüştür. Postoperatif morbidite; operasyon sonrası 3 aylık dönemde; postoperatif enfeksiyon tanısıyla tedavi alan ve/veya tekrar hospitalizasyon ihtiyacı olanlar, pulmoner komplikasyon gelişenler, tromboembolik komplikasyon gelişenler, lenfatik drenaj bozuklukları, intrakranial kanama geçirenler ve mortalite gelişenler olarak tanımlandı. Bulgular: Morbidite gelişen grupta sağ-sol rektus kası kalınlık ortalaması 7.4±2.1 mm iken, morbidite gelişmeyen grupta 8.2±2.1 mm olarak ölçülmüştür (p=0.038). Öte yandan, sağ-sol psoas kası kalınlığı iki grup arasında benzer bulunmuştur (morbidite gelişen grupta 31.8±4.8 mm, gelişmeyen grupta 32.3±4.9 mm, p=0.614). Rektus kası kalınlığının postoperatif morbidite içi prediktif en iyi kesiminin (cut-off) değeri 7.52 mm olarak referans alındığında sensitivite, spesifite, negatif prediktif değer ve pozitif prediktif değerleri sırasıyla %54.2, %65.6, %73.5 ve %44.8 olarak hesaplanmıştır. ASA skoru univaryant analizde morbidite gelişen grupta daha yüksekti (2.3±0.6 vs. 2.1±0.6; p=0.038). Operasyon süresi, morbidite gelişen grupta anlamlı derecede daha uzun iken (287.9±114.7 dakika vs. 245.1±103.0 dakika; p=0.026), benzer şekilde morbidite gelişen grupta yaş daha yüksekti (66.6±7.8 yıl & 62.1±9.3 yıl; p=0.005). Multivaryant analizde sadece operasyon süresi ve yaş postoperatif morbidite için bağımsız risk faktörleriydi. Multivaryant analizde morbiditenin, yaşın 1 birim artışıyla 1.06 kat arttığı, operasyon süresinin 1 birim artmasıyla 1.003 birim arttığı tespit edildi (sırasıyla, p=0.033 ve p=0.039). Sonuç: Çalışmamızda yaş ve operasyon süresi postoperatif morbiditeyi öngörmede bağımsız risk faktörü olarak tanımlanmıştır. Ancak, bu iki faktörün yanında rektus abdominis kas kalınlığını ve ASA skorunu içeren daha kapsamlı bir değerlendirme yapılmasının daha kesin sonuçlar sağlayabileceği gösterilmiştir. Özellikle, rektus abdominis kas kalınlığının preoperatif değerlendirilmesi, postoperatif risk yönetimi stratejilerine önemli katkılar sunabilir. Anahtar: Kelimeler: Endometrium Kanseri, Postoperatif Morbidite, Kas Kalınlığı, Psoas Kası, Rektus Abdominis