Kişilik özelliklerinin obezite ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KARTAL DR. LÜTFİ KIRDAR ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EMRAH TEKİN
Danışman: Engin Ersin ŞİMŞEK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Obezite karmaşık ve önemli bir halk sağlığı sorunudur. Günümüzde obezite, önlenebilir ölümlerin en önemli nedenlerinden biridir. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ)'ne göre obezite dünya genelinde yaygınlığı hızla artan halk sağlığının en önemli problemlerinden biridir. Dünya genelinde 2016 yılında 1,9 milyar fazla kilolu ve 650 milyon obez yetişkin olduğu tahmin edilmektedir. Obezitenin ülkemizde de her yaşta sıklığı giderek artmaktadır ve obezite prevalansı yetişkinlerde %30'luk kritik oranı aşmıştır. DSÖ 2016 raporlarına göre Türkiye, yüzde 29,5 obezite prevalansı ile Avrupa'da en obez millettir. Obezitenin gelişiminde genetikle birlikte sosyal, kültürel, emosyonel ve diyete bağlı faktörler de rol oynamaktadır. Bu nedenle başarılı bir obezite tedavisi için çok boyutlu bir yaklaşım gereklidir. Bazı araştırmacılar obez bireylerin kişilik özelliklerinin genel toplumdan farklı olmadığı sonucuna varmıştır. Buna karşın obez bireylerde bazı kişilik özelliklerinin ön plana çıktığını gösteren çalışmalar da mevcuttur. Dürtüsel kişilik özellikli bireylerde obezite riski olduğunu gösteren çalışmalar mevcuttur. Ayrıca bu durum tedavi sürecini de olumsuz etkilemektedir. Bu çalışmanın amacı kişilik özelliklerinin obezite ile ilişkisinin araştırılmasıdır. Yöntem: Çalışmaya S. B. Ü İstanbul Kartal Dr. Lütfi Kırdar Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Kliniği Obezite Polikliniği ve Aile Hekimliği Poliklinikleri'ne başvuran 429 gönüllü alınmıştır. Araştırmada katılımcılara sosyodemografik özellikleri içeren anket formu ve Eysenck Kişilik Anketi-Gözden Geçirilmiş Kısaltılmış (EKA-GGK) Formu uygulanmıştır. Bulgular: Beden Kitle İndeksi (BKİ) değerleri ile psikotizm puanları arasında zayıf, negatif bir korelasyon saptanmıştır (r=-0,126; p=0,009). Yalnız erkekler ele alındığında psikotizm puanları ile yaş ve BKİ değerleri arasında zayıf, negatif bir korelasyon saptanmıştır (sırasıyla r=-0,312; p<0,001, r=-0,179; p=0,029). Kadınlarda sadece yaş ile psikotizm puanları arasında zayıf, negatif bir korelasyon saptanmıştır (r=-0,187; p=0,002). BKİ kategorilerine göre psikotizm puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık saptanmıştır (p<0,001). Psikotizm puan ortalamaları BKİ kategorilerine göre V şekilli bir dağılım göstermektedir. Psikotizm puan ortalamaları normal kilolularda ve morbid obezlerde yüksek; obez öncesi grupta ve I. Derece obezlerde ise düşüktür. BKİ değerleri ile nörotizm ve dışadönüklük puanlarında gruplar arasında anlamlı korelasyon saptanamamıştır (sırasıyla r=0,054; p=0,266, r=0,058; p=0,234). Sonuç: Bu çalışmada BKİ kategorilerine göre psikotizm puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık saptanmıştır. Psikotizm puan ortalamaları BKİ kategorilerine göre V şekilli bir dağılım göstermektedir. Psikotizm puan ortalamaları normal kilolu ve morbid obezlerde yüksek; obez öncesi grupta ve I. Derece obezlerde ise düşüktür. Bu farklılık dışadönüklük ve nörotizm puan ortalamalarında gözlenmemiştir. Psikotizmin dürtüsellikle korele olduğunu gösteren çalışmalar mevcuttur. Bu sonuçlara göre normal kilolu grubun obezite riski açısından birinci basamakta yakından takip edilmesi gerekir. Diğer taraftan obez bireylere mevcut tedavi yaklaşımlarının yanında dürtüsellik kontrolü için psikoterapi verilebilir. Anahtar sözcükler: Dürtüsellik, EKA-GGK Formu, Kişilik özellikleri, Obezite