Hepatit B enfeksiyonunda aile içi geçişin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HAYDARPAŞA NUMUNE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE YÜKSEL
Danışman: Nurgül CERAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmamızda HBV ile enfekte kişiler ve aile bireyleri incelenerek HBV bulaşında aile içi geçiş oranları ve risk faktörlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Çalışmamıza Sağlık Bilimleri Üniversitesi Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği'ne Temmuz 2018- Temmuz 2020 tarihleri arasında başvuran, rutin takipli olan HBsAg pozitif 94 indeks olgu ile 400 aile bireyi ve herhangi bir şikayeti olmayıp sağlık taraması için başvuran 217 hasta kontrol grubu olarak dahil edilmiştir. Hasta verileri retrospektif olarak hastane otomasyon sistem kayıtları ve hasta dosyalarından elde edildi. İndeks olguların ve araştırılan aile bireylerinin demografik özellikleri, muhtemel bulaş yolları, indeks olgu ile yakınlık durumu ve laboratuar sonuçları kaydedildi. Kontrol grubunun demografik verileri ve laboratuar sonuçları incelendi. İstatistiksel analizler IBM SPSS Statistics versiyon 22 programı kullanılarak yapıldı. Niteliksel verilerin karşılaştırılmasında Ki-Kare testi, Fisher Freeman Halton testi ve Continuity (Yates) düzeltmesi kullanıldı. Bulgular: Aile bireylerinde HBsAg pozitifliği (%22.3) ve HBV ile karşılaşma oranı (%45.8), kontrol grubundan (%6.0 ve %17.1) anlamlı yüksek bulunmuştur. İndeks olgularda muhtemel bulaş yolunda en önemli risk faktörü olarak %36.2 ile ailede HBV enfeksiyonu öyküsü olduğu belirlendi. Aile bireylerinden 1-19 yaş grubunda HBsAg pozitifliği, HBV ile karşılaşma oranı diğer tüm yaş gruplarından daha düşük saptanırken, aşılanma oranı ise %100 bulunmuştur. İndeks olguların eşlerinde HBsAg pozitifliği oranı diğer aile bireylerinden anlamlı düzeyde düşük saptanmıştır. Kadın indeks vakaların çocuklarında HBsAg pozitifliği erkek indeks vakalardan yüksek bulunmuştur. Ebeveyn ve çocukların değerlendirilmesinde anne+/baba- gruptaki çocuklarda HBsAg pozitifliği ve HBV ile karşılaşma oranı, anne-/baba+ gruptan daha yüksek saptanmıştır. HBV DNA düzeyi >2000 IU/ml olan indeks vakaların aile bireylerinde HBsAg pozitifliği oranı, HBV DNA düzeyi <2000 IU/ml olan indeks vakaların aile bireylerinden yüksek bulunmuştur. Sonuç: Ülkemizde aşı programları ve evlilik taramalarının etkili uygulanmasıyla, anneden bebeğe ve eşler arasındaki bulaş anlamlı olarak azalmıştır. Mevcut tabloda HBV enfeksiyonu bulaşında horizontal bulaş ön plana geçmektedir. Tüm yaş gruplarında aşının yaygınlaştırılmasının aile içi bulaşın azalmasında ekili olacaği düşünülmektedir.