Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniklerine başvuran erişkinlerin organ bağışı hakkında bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖZDE KIRIŞ YARDIMCI
Danışman: Mustafa ÇELİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Dünya genelinde organ nakilleri çoğunlukla kadavradan yapılırken, Türkiye'de ise organ nakillerinin büyük kısmı canlı vericilerden yapılmaktadır. Ülkemizde organ bağışı oranlarının düşük olması, toplumumuzun organ bağışı hakkındaki bilgi durumunun, tutumlarının ve davranışlarının nasıl olduğunu merak ettirmiştir. Çalışmamızda Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran erişkinlerin organ bağışı hakkındaki bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya 01.01.2021-31.03.2021 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Aile Hekimliği Polikliniklerine herhangi bir sebeple ayaktan başvuran 18 yaş ve üzeri gönüllü olan 402 katılımcı dahil edilmiştir. Katılımcılara araştırmacılar tarafından hazırlanan sosyodemografik bilgileri ve organ bağışı hakkında bilgi, tutum ve davranışları sorgulayan standart bir anketi yüz yüze görüşme yöntemi ile uygulandı. Bulgular: Çalışmamızdaki katılımcıların %44,3'ü organ bağışında bulunma konusunda olumlu tutuma sahipti ancak %2,2'si organ bağışında bulunma davranışı göstermişti. Organ bağışında bulunma konusunda olumlu tutuma sahip olan katılımcıların en sık sebebi hayat kurtarmayı istemekti (%35,6), olumsuz tutuma sahip olan katılımcıların en sık sebebi dini açıdan uygun olmaması düşüncesiydi (%4), kararsız tutuma sahip olan katılımcıların en sık sebebi daha önce organ bağışı konusunda düşünmemekti (%24,9). Organ bağışında bulunma konusunda olumlu tutuma sahip olmak; eğitim düzeyi (p<0,001) ve organ bağışı hakkında bilgi almak (p=0,001) ile ilişkiliydi. Organ bağışında bulunma davranışı; organ bağışı hakkında bilgi alma durumu (p=0,004) ile ilişkiliydi. Sonuç: Çalışmamızda organ bağışında bulunma konusunda olumlu tutuma sahip olmanın ve organ bağışında bulunma davranışının organ bağışı hakkında bilgi alma durumu ile ilişkili olduğunu bulduk. Toplumumuzda organ bağış oranlarının artması için toplumun sağlık hizmetiyle ilk temas noktası olan aile hekimlerine büyük görev düşmektedir. Anahtar Kelimeler: organ bağışı, aile hekimliği, bilgi, tutum, davranış