Sternotomi yapılan hastalarda izole parasternal blok ile parasternal ve rektointerkostal blok kombinasyonunun analjezik etkilerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ETLİK ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İREM CAN OKUR
Danışman: Dilek ÜNAL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Amaç: Bu çalışmanın amacı; medyan sternotomi ile elektif açık kalp cerrahisi uygulanan hastalarda, multimodal analjezinin bir parçası olarak uygulanan izole Parasternal İnterkostal Plan (PİP) bloğu ile PİP blok ve Rektointerkostal Fasiyal Plan Bloğu (RİFPB) kombinasyonunun postoperatif analjezik etkinliğini, opioid tüketimine ve derlenme parametrelerine etkisini karşılaştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Etik kurul onayı alındıktan sonra, 18-80 yaş aralığında elektif açık kalp cerrahisi planlanan 90 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalar Grup PİP (İzole PİP Bloğu, n=45) ve Grup Kombine (PİP ve RİFPB Kombinasyonu, n=45) olmak üzere ikiye ayrıldı. Plan blokları ultrasonografi eşliğinde %0,2 bupivakain ile yapıldı; multimodal analjezi protokolü ek olarak intravenöz parasetamol ve tramadol ile Hasta Kontrollü Analjezi uygulanmasını içermekteydi. Hastaların demografik verileri, cerrahi süreleri, ekstübasyon sonrası 1, 4, 12 ve 24. saatlerdeki istirahat ve dinamik (öksürme anında) Sayısal Derecelendirme Ölçeği (NRS) ağrı skorları, toplam opioid tüketimi, hemodinamik parametreleri ve oluşan yan etkiler 24 saat boyunca kaydedildi. Bulgular: Gruplar arasında demografik özellikler ile kros klemp ve pompa süreleri dışındaki cerrahi süreler benzerdi (p>0,05). Temel sonuç ölçütü olan ekstübasyon sonrası ağrı skorları incelendiğinde; 1, 4, 12 ve 24. saatlerde hem istirahat hem de dinamik NRS ağrı skorları açısından gruplar arasında fark bulunmadı (p>0,05). İstirahat NRS ağrı skorları 1, 4, 12 ve 24. saatlerde Grup PİP'de sırasıyla 4,0±1,9; 3,0±1,6; 2,2±1,4 ve 1,2±1,4 iken; Grup Kombine'de 4,0±2,0; 2,9±1,7; 2,6±2,0 ve 1,8±1,8 olarak ölçüldü. Dinamik NRS ağrı skorları ise aynı zaman noktalarında Grup PİP'de sırasıyla 6,1±1,7; 4,9±1,7; 4,0±1,4 ve 3,0±1,6 iken; Grup Kombine'de 5,9±1,9; 4,8±1,9; 4,2±2,3 ve 3,6±2,0 saptandı. Benzer şekilde 24 saatlik toplam opioid tüketimi, ek analjezik ihtiyacı, ekstübasyon süresi, yoğun bakım ve hastane yatış süreleri açısından da gruplar benzer sonuçlar gösterdi. Her iki grupta da NRS ağrı skorlarının zamanla azaldığı görüldü. Sonuç: Medyan sternotomi yapılan hastalarda multimodal analjezinin bir parçası olarak uygulanan izole PİP bloğu, postoperatif ağrı yönetiminde etkin ve yeterli bir yöntem değildir. PİP bloğuna RİFPB eklenmesinin, ağrı skorları ve opioid tüketimi üzerinde izole uygulamaya kıyasla ek bir katkı sağlamadığı sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Kalp cerrahisi, Parasternal interkostal plan bloğu, Postoperatif ağrı, Rektointerkostal blok, Sternotomi.