Deneysel hepatopulmoner sendromda hiperbarik oksijenin etkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KONYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MURAT ALTINKAYNAK

Danışman: Mehmet Ali ERYILMAZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

GİRİŞ Hepatopulmoner sendrom(HPS); kronik karaciğer hastalığına sekonder portal hipertansiyon, intrapulmoner vasküler dilatasyon ve sonuçta ciddi arteriyel hipoksemiye yol açan gaz değişim anormalliği ile karakterize bir sendromdur. HPS tedavisi için günümüze kadar birçok farklı ilaç denenmiştir. İlaç çalışmalarının çoğu hayvan deneylerini içermektedir. İnsan çalışmaları ise genellikle sayı açısından yetersiz kalmıştır. Yapılan çalışmalarda HPS hastalarında oksijen tedavisi ile ciddi hipoksinin ve karaciğer fonksiyon testlerinin düzeldiği gözlemlenmiştir. Çalışmamızda deneklerde oluşturulan HPS'nin, hiperbarik oksijen tedavisinden(HBOT) nasıl etkileneceği, karaciğer ve akciğerlerin histopatolojisi ve biyokimyasal parametrelerle ortaya konacaktır. GEREÇ ve YÖNTEM Çalışmamızda deney hayvanı olarak 250-300 gr. vücut ağırlıklı, 5 aydan büyük, 30 adet yetişkin dişi Wistar Albino sıçan kullanıldı. Sıçanlar her grupta 10 adet olmak üzere 3 gruba ayrıldı. 1. grup kontrol, 2. ve 3. grup çalışma grubu olarak belirlendi. Birinci grupta laparotomi yapıldı, koledok diseke edildi. Hiçbir işlem yapılmadan karın kapatıldı ve HBOT yapılmadı. 2. grupta koledok diseke edildi ve bağlandı. 3. grupta koledok diseke edilerek bağlandı. İlk operasyondan 1 hafta sonra, 4 hafta boyunca HBOT uygulandı. 5. hafta sonunda tüm denekler sakrifiye edildi. Preoperatif bütün sıçanlardan NO(nitrik oksit) ve NO sentaz çalışıldı. Çalışma bitiminde sakrifikasyon için alınan kandan NO, NO sentaz, albumin, alanin transaminaz(ALT), aspartat transaminaz (AST), alkalen fosfataz(ALP), gama-glutamil transpeptidaz(GGT), total bilirubin, direk bilirubin, indirek bilirubin, östrojen, kan gazları çalışıldı. Karaciğer ve akciğerler enblok çıkartılarak histopatolojik olarak incelendi. HBOT tedavisi alan HPS'li 3. grup, HPS'li 2. grup ve 1. grup (kontrol) istatistiksel olarak karşılaştırıldı. BULGULAR 1.grupta 10 sıçan, 2.grupta 6 sıçan ve tedavi verilen 3.grupta 8 sıçan ile çalışma sonlandırıldı. Koledok kanalını bağladığımız 2. ve 3. gruptaki sıçanlarda HPS geliştiği görüldü. Tedavi verilen 3.gruptaki sıçanlar, HPS olan 2. grupla karşılaştırıldığında tedavi histopatolojik açıdan akciğerlerdeki damar çaplarını ve iltihabi hüre infiltrasyonunu istatistiksel olarak anlamlı derecede azalttı. Karaciğer fonksiyon testleri(KCFT) değerlerinden total bilirubin, direk bilirubin, AST, GGT değerleri istatistiksel olarak anlamlı derecede azaldı. Albumin, ALT, ALP değerleri de düştü ama istatistiksel olarak anlamlı çıkmadı. A.pH, Parsiyel Arteriyel Karbondioksit basıncı(A.PCO2)değerlerinde azalma, parsiyel arteriyel oksijen basıncı(A.PO2), oksijen saturasyonları(SatO2) değerlerinde artış gözlendi. Fakat bu değişiklikler de istatistiksel olarak anlamlı saptanmadı. Gruplarda NO, NO sentaz, östrojen arasında anlamlı fark görülmedi. SONUÇ Bu deneysel çalışmada, HBOT'un, HPS'nin karaciğer ve özellikle akciğer üzerine olan bazı olumsuz etkilerini azalttığı gösterilmiştir. HBOT verilen 3. grupta; Tıkanma sarılığına ait değerlerde azalma, perialveolar (arteryel) damar çaplarında daralma, NO ve NO sentaz değerlerinde düşme olduğu görüldü. Klinisyenlerin HBOT'u HPS'nin tedavisinde düşünebileceğini umuyoruz. ANAHTAR KELİMELER HPS, HBOT, deneysel çalışma