İnternet oyun oynama bozukluğu olan ergenlerin aile yapısı, benlik saygısı ve duygusal özerklik açısından incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAKIRKÖY PROF. DR. MAZHAR OSMAN RUH SAĞLIĞI VE SİNİR HASTALIKLARI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE GİZEM GÜLEÇ
Danışman: Gül KARAÇETİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Ergenlik döneminde internet oyun oynama bozukluğuna (İOOB) sık rastlanmaktadır. Yetkin olmayan ebeveyn tutumlarının İOOB üzerindeki olumsuz etkilerine yönelik literatürde çalışmalar bulunmasına rağmen, aile yapısıyla İOOB ilişkisini değerlendiren çalışmalar sınırlıdır. Çalışmamızda DSM-5 kriterlerine göre İOOB tanısı alan ergenler ile bu tanıyı almayan ergenlerin aile yapısını karşılaştırmak amaçlanmaktadır. Ayrıca benlik saygısı ve duygusal özerkliğin aile yapısı ve İOOB ile ilişkisinin araştırılması planlanmıştır. YÖNTEM: Çalışmamızın vaka grubunu DSM-5'e göre İOOB tanısı alan 13-18 yaş arasında 68 ergen, kontrol grubunu ise İOOB tanı ölçütlerini sağlamayan ve aktif psikopatolojileri olmayan 13-18 yaş arası 63 ergen oluşturmaktadır. Araştırmaya katılmaya gönüllü olan ergenler ve aileleri ile Okul Çağı Çocukları İçin Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi – Şimdi ve Yaşam Boyu Şekli (ÇDGŞ-ŞY) adlı yarı yapılandırılmış form aracılığıyla psikiyatrik değerlendirme yapılmıştır. Vaka ve kontrol gruplarında sosyodemografik veri formu, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBSE), Ana–Baba–Ergen İlişki Envanteri(PARQ), Duygusal Özerklik Ölçeği (DÖÖ) kullanılmıştır. BULGULAR: Vaka grubu yaş ortalamaları (15,57±1,29 yaş) ve kontrol grubu (15,35±1,18 yaş) arasında açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık (t=1,01, p=0,341) bulunmamıştır. Vaka grubunda, PARQ-Koalisyon Anne Baba skor ortalamalarının, kontrol grubundan anlamlı seviyede daha yüksek olduğu (t=-2,53, p<0,013) belirlenmiştir. Buna ek olarak kontrol grubunda PARQ-Bütünleşme skor ortalamaları, vaka grubundan daha yüksek olduğu (t=2,18, p=0,031) tespit edilmiştir. PARQ-Bütünleşme skorunun İOOB riskini (p=0,011, GA;0,564 -0,927) azalttığı bulundu. Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeğinde Anne Baba İlgisi azlığı İOOB riskini 1,394 kat (p=0,040, GA;1,015 – 1,915) arttırdığı görüldü. Vaka grubundaki katılımcıların en sık psikiyatrik tanısı dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) (%63) olmuştur. Çalışmada iki grup arasında Duygusal Özerklik puanları arasında istatistiksel açıdan anlamlı fark saptanmamıştır. SONUÇLAR: Aile bireyleri arasındaki duygusal yakınlık ve birlikteliğin olmasının İOOB için koruyucu faktör olduğu, ailedeki birlik ve bütünlüğün İOOB riskini azalttığı bulunmuştur. Ailelere yönelik alınan önlemler, yapılan psikoeğitim ve terapiler İOOB'de tedavinin bir basamağını oluşturabilir. Anahtar sözcükler: İnternet Oyunu Oynama Bozukluğu, Aile Yapısı, Benlik Saygısı, Duygusal Özerklik