Total kalça artroplastisinde femoral ve asetabular ofsetlerin hareket kabiliyeti ve yaşam kalitesini artırmadaki rolü
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FETHİ EREN MIHLAYANLAR
Danışman: Hakan GÜRBÜZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Bu çalışmamızda tek taraflı total kalça artroplastisi cerrahisinde femoral ve asetabular offsetlerin sağlam kalçaya yakın restorasyonunun ameliyat sonrası fonksiyonel skorlar ve günlük yaşam kalitesi üzerine etkilerini değerlendirmeyi amaçladık. GEREÇ VE YÖNTEM: Prospektif gözlemsel çalışma olarak dizayn edilen araştırmamızda T.C. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu Şehir Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Polikliniklerine 1 Kasım 2024-1 Nisan 2025 tarihleri arasında başvuran tek taraflı primer total kalça artroplastisi uygulanmış, diğer kalçaları sağlıklı olan 45 hasta anamnezleri alınıp ve fizik muayeneleri yapıldı. Hastalar Modifiye Harris Kalça Skorlaması(MHKS) ve Short-Form 36 (SF-36) Günlük Yaşam Indeksi testine tabii tutuldu. Çekilen pelvis ön-arka direkt grafilerinden opere ve sağlıklı kalçalarının horizontal femoral offset (HFO), vertikal femoral offset (VFO), asetabular offset (AO), bacak uzunluk (BU) ve kalça rotasyon merkezi yükseklikleri ölçüldü. Horizontal femoral offset ile asetabular offset toplamı olan global offsetleri (GO); ve global offset ile bacak uzunlukları toplamı olan tüm offsetler toplamı (TOT) hesaplandı. Opere kalça radyolojik ölçümlerinden sağlıklı kalça ölçümleri çıkarılarak milimetre cinsinden farklar hesaplandı. Hastalar HFO, AO, GO ve TOT 'un sağlam kalçaya ± 5 mm restore edilmesi (korunmuş), 5 mm'den fazla büyütülmesi (arttırılmış) veya küçültlmesine (azaltılmış) göre gruplara ayrıldı. BULGULAR: Trendelenburg bulgusu pozitif saptanan hastalar ile negatif hastalar arasında horizontal femoral offset farkı açısından anlamlı fark saptandı. (p=0.003) 5 mm ve üzerinde artmış horizontal femoral offsete sahip hastaların oluşturduğu "artmış HFO" grubu diğer gruplara kıyasla SF-36 Zindelik (p=0,037), Sosyal Fonksiyon(p=0,019) ve Genel Durum(p=0,041) skorlarında anlamlı olarak daha iyi sonuçlar ortaya koydu. Tüm offsetler toplamında sağlam kalçaya göre ±5 mm içinde restore edilen "korunmuş TOT" grubu diğer gruplara göre SF-36 Fiziksel Limitasyon(p=0,039), Sosyal Fonksiyon(p=0,028) ve Ağrı(p=0,020) skorlarında anlamlı olarak daha iyi sonuçlar ortaya koydu. "Korunmuş TOT" grubu "Azaltılmış TOT" grubuna göre Modifiye Harris Kalça Skorunda(p=0,023) ve SF-36 Fiziksel Fonksiyon(p=0,039) skorunda anlamlı olarak daha iyi sonuçlar ortaya koydu. SONUÇ: Primer total kalça artroplastisinde horizontal femoral offset'in restorasyonu, abdüktör gücü ve dolayısıyla pelvik dengeyi korur; sağlam kalçaya göre 5 mm üzerinde arttırılması ise hastanın günlük yaşam faaliyetlerine katkı verir. Asetabular offset, horizontal femoral offset ve bacak uzunluğunun toplamının sağlam kalçaya göre ± 5 mm içinde restore edilmesi fonksiyonel skorlar ve ağrı parametrelerinde en iyi sonuçlarla ilişkilidir.