Tip 2 diyabetik hastalarda fibroblastbüyüme faktörü 21'in pankreatiksteatozla ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BESTE ÖZTÜRK
Danışman: İhsan ATEŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Tip 2 diyabetes mellitus tüm dünyada sıklığı artan ve ciddi komplikasyonlara sebep olan bir metabolik hastalıktır.Son dönemde yapılan çalışmalarda pankreatosteatozun tip 2 diyabetes mellitus ile ilişkili bir komplikasyon olabileceği düşünülmektedir.Pankreatosteatozun ekzokrin ve endokrin yetmezlik ile birlikte pankreas maligniteleri ile ilişkili olduğu da bilinmektedir.Bu nedenle pankreatosteatozun tanısının konulup koruyucu önlemlerin alınmasının prognoz açısından önemli olabileceğini söyleyebiliriz.Fibroblast growth faktör-21 ise ateroskleroz ve metabolik durumlarda koruyucu mekanizmadan dolayı artan peptit bir hormondur.Metabolik bir durum olan pankreatosteatoz durumunda da FGF-21 in artabileceğini düşünüyoruz.Bu nedenle bu çalışmada FGF-21 in tip 2 diyabeti olan ve olmayan olgularda pankreatosteatoz ile ilişkisini incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Ankara Bilkent Şehir hastanesi iç hastalıkları biriminde kesitsel bir çalışma olarak planlandı.Çalışmaya Ankara Şehir Hastanesi iç hastalıkları polikliniğine başvuran ve/veya serviste takip edilen 18 yaş ve üzeri tip 2 diyabetes mellitus ve pankreas steatozu tanısı konulmuş olan 31 gönüllü, tip 2 diyabetes mellitusu olan ancak pankreas steatozu tanısı konulmamış 40 gönüllü ve tip 2 diyabetes mellitusu olmayan ve pankreas steatozu tanısı konulmamış 30 gönüllü dahil edildi. Çalışmamızın popülasyonuna ait klinik,demografik ve laboratuar bulguları hasta dosyasından kaydedildi. Ayrıca serum FGF21 düzeyleri Elisa yöntemi ile çalışıldı. Pankreatosteatoz ve FGF-21 düzeyleri arasındaki ilişki multivariable regresyon analizi ile de değerlendirildi. Bulgular: Çalışmamızın sonucunda FGF-21 düzeyinin pankreatosteatozla ilişkili olduğunu saptadık.Ek olarak gönüllülerin serum FGF-21 düzeyleri incelendiğinde FGF- 21 düzeyi sırası ile diyabeti ve pankreatosteatozu olan grup(p=82,32),sadece pankreatosteatozu olan grup(p=82,32) ve sadece diyabeti olan grup(p=66,67) şeklindeydi.Ayrıca çalışmamızda, pankreatosteatoz ile istatistiksel olarak anlamlı şekilde ilişkisi bulunan değişkenler dahil edilerek oluşturulan modelleme sonucunda yapılan çok değişkenli regresyon analizi sonucunda FGF-21 düzeyinin artmasının pankreatosteatoz xi varlığı ile diğer değişkenlerden bağımsız şekilde istatistiksel olarak anlamlı şekilde ilişkili olduğu saptandı. Sonuç: Çalışmamızın sonucunda serum FGF-21 düzeyi ile pankreatosteatoz arasında anlamlı bir ilişki saptadık. Ayrıca pankreatosteatoz durumu ve FGF-21 düzeyi arasında yaptığımız regresyon analizinde de serum FGF-21 düzeyinin artmasının pankreatosteatoz varlığı ile ilişkili olduğunu bulduk. FGF-21 düzeyinin artması pankreatosteatoz durumunda artmakta idi bu duruma diyabet eklenmesinin ise bu düzeyi daha da arttırdığını saptadık. Anahtar Kelimeler: Pankreatosteatoz, hepatosteatoz, Fibroblast Growth Faktör- 21,metabolik sendrom, adipoz doku