Proksimal femoral çivi cerrahilerinde düşük doz spinal anesteziye eklenmiş perikapsüler sinir bloğu ya da intratekal opioid uygulanmış hastalarda analjezik etkinliğin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ETLİK ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, ANESTEZİ VE REANİMASYON ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEVDA GÖKÇE GÜRPINAR
Danışman: Derya ÖZKAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Amaç: Bu çalışmada kalça kırığı sebebi ile yapılacak proksimal femoral çivileme (PFN) cerrahilerinde düşük doz spinal anesteziye eklenmiş perikapsüler sinir bloğu (PENG) ya da intratekal opioid uygulanmış hastaların postoperatif dönemdeki blok etkinliği, motor ve duyusal blok süresi, postoperatif analjezi ve opioid yan etkileri açısından karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Hastanemiz etik kurul onayı ve hastaların kliniğimizde aydınlatılmış yazılı onamları alındıktan sonra, ASA I-II-III ve 18-85 yaş aralığındaki 60 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Hastalar bilgisayar destekli randomizasyon yapılarak 30'u PENG blok, diğer 30'u ise İntratekal fentanil grubu olmak üzere 2 gruba ayrıldı. Veriler anestezi kayıtlarından elde edilmiş ve hasta izlem formu ile takip edilmiştir. İntraoperatif hemodinamik veriler, motor ve duyusal blok maksimum seviye, motor ve duyusal blok regresyon zamanı, yan etkiler ve cerrahi memnuniyet kaydedilmiştir. Pinprik testi, düz bacak kaldırma testi ve Bromage skalası kullanılmıştır. Bulgular: Gruplardaki hastalar yaş, cinsiyet, boy, kilo, VKI, Frailty ve ASA skorları bakımından karşılaştırıldı. Hastaların demografik özellikleri iki grup arasında benzerdi. Her iki grupta yer alan hastaların vücut kitle indeksi dağılımı ile Frailty ve ASA skorlarının oranları arasında da istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. Preoperatif ve postoperatif hemoglobin dağılımları ve kanama miktarı oranları bakımından gruplar arası anlamlı fark bulunmadı. Ancak efedrin, pozisyon ağrısı ve bulantı/kusma gözlenme oranları intratekal fentanil grubunda PENG grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulundu. İki grup kıyaslandığında kaşıntı görülmesi açısından istatiksel olarak anlamlı fark gözlenmedi. İntratekal fentanil grubunda spinal anestezi sırasında kalp hızı değeri, PENG grubuna göre anlamlı olarak daha yüksek bulundu. Elde edilen bu bulgulara karşın iki grup arasında diğer değişkenler açısından anlamlı bir farklılaşma bulunmadı. Gruplar cerrahi süre olarak karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmadı. Hasta memnuniyeti skorları PENG grubunda intratekal fentanil grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulundu. İstirahat sırasında ağrı skorlarına viii bakıldığında PENG blok grubunda operasyon sonrası 8., 12. ve 24. saat ağrı skorları anlamlı düzeyde daha düşük bulundu. Blok öncesine göre 8., 12. ve 24. saatlerdeki değişim PENG grubunda anlamlı düzeyde daha yüksek bulundu. Operasyon sonrası 8., 12. ve 24. saat ağrı skorları PENG grubunda anlamlı düzeyde daha düşük bulundu. PENG blok yapıldıktan sonraki 30. dakikada gruptaki 28 hastanın tamamının herhangi bir rahatsızlık ve ağrı duymadan 15 lik açı düzeyinde düz bacak kaldırma ve dizi fleksiyona getirme hareketini yapabildiği görüldü. Gruplar arasında spinal anestezi başlangıcından Bromage 0'a kadar geçen süre dakika olarak karşılaştırılmış olup aralarında istatistiksel olarak anlamlı fark gözlenmedi. Postoperatif dönemdeki analjezik gereksinimi intratekal fentanil grubunda PENG grubuna göre anlamlı olarak yüksek bulundu. Çalışmaya dahil edilen hiçbir hastada lokal anestezik toksisitesi, alerjik reaksiyon ve vasküler enjeksiyon gelişmedi. Sonuç: PFN cerrahisi yapılacak kalça kırığı hastalarında düşük doz lokal anesteziğe eklenmiş PENG blok uygulaması ile intraoperatif dönemde hemodinaminin korunduğu ve postoperatif dönemde de ek analjezik tüketiminin azaldığı, ağrı kontrolünün daha kolay sağlandığı, erken mobilizasyon ve erken taburculuğa olanak sağladığı görüldü. Sonuç olarak PFN cerrahilerinde düşük doz lokal anestezik ile kalça kırığı hastalarında intraoperatif dönemde hemodinami güvenle sağlanabilir ve kalçanın nöroanatomisi de göz önüne alındığında intratekal fentanil uygulamasına göre PENG blok daha etkin bir analjezi için seçenek olabilir. Anahtar Kelimeler: Düşük doz lokal anestezik, PENG, intratekal fentanil, kalça kırığı