Gebelerin sağlık okuryazarlık düzeyi ve yenidoğanın hijyenik bakımı konusunda bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KONYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BEYZA ÜNLÜ BÜYÜKALİM
Danışman: Selma PEKGÖR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kadın Hastalıkları ve Doğum Poliklinikleri'ne başvuran gebelerin sağlık okuryazarlığı ve yenidoğanın hijyenik bakımına hazır oluş düzeylerinin belirlenmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya Konya Şehir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Poliklinikleri'ne başvuran, 18-50 yaş arasındaki 716 gebe dahil edildi. Tüm katılımcılara; 17 soruluk sosyodemografik özellikleri içeren anket formu, 12 maddeden oluşan Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Formu ve 10 soruluk Gebelerin Yenidoğanın Hijyenik Bakımına Hazır Oluş Ölçeği uygulandı. İstatistiksel analizler Statistical Packetfor The Social Science 22.0 bilgisayar programında yapıldı. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 27,12±0,18 yıl olarak saptandı. Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği puan ortalaması 37,17±0,29, Gebelerin Yenidoğanın Hijyenik Bakımına Hazır Oluş Ölçeği puan ortalaması 62,40±0,38 olarak bulundu. Bir işte çalışanların (p=0,004), şehir merkezinde yaşayanların (p=0,043), çekirdek ailede yaşayanların (p=0,011), egzersiz yapanların (p<0,001), dengeli beslenenlerin (p=0,006), bebek bakımı hakkında eğitim alanların (p=0,044), sağlıkla ilgili bilgilere daha çok doktor ve sağlık çalışanlarından ulaşanların (p=0,048) sağlık okuryazarlığı düzeyi daha yüksek saptanırken, çocuk sahibi olanların (p=0,009) sağlık okuryazarlığı düşük saptandı. Eğitim düzeyi ve gelir düzeyi arttıkça sağlık okuryazarlığının da arttığı tespit edildi (p<0,001, p=0,011). İleri yaştakilerin (p<0,001), eğitim düzeyi düşük olanların (p=0,001), bebek bakımı hakkında eğitim alanların (p<0,001), çekirdek aileyle yaşayanların (p=0,012), çocuk sahibi olanların (p<0,001), sağlıkla ilgili bilgilere daha çok doktor ve sağlık çalışanlarından ulaşanların (p<0,001) yenidoğanın hijyenik bakımına hazır olma oranlarının daha yüksek olduğu görüldü. Sağlık okuryazarlığı ile yenidoğanın hijyenik bakımına hazır olma düzeyi arasında pozitif yönde korelasyon saptandı (p<0,001). Sonuç: Çalışmamızda eğitim seviyesi ve sosyoekonomik düzeyin artmasıyla sağlık okuryazarlığının da arttığı tespit edildi. Ayrıca sağlık okuryazarlığı yüksek olanların, bebek bakımı hakkında eğitim alanların yenidoğanın hijyenik bakımına daha hazır hissettikleri görüldü. Anne adaylarının sağlık okuryazarlıkları hem kendi sağlık durumlarını hem de çocuklarının sağlığını etkilediği için sağlık okuryazarlığını artırmak, sağlık alanında eksik oldukları noktaları saptayıp eğitimlerle desteklemek sağlıklı yeni nesillerin oluşmasına katkı sağlayacaktır.