Acil serviste sepsis tanısı konulan hastalarda nörogranin ve gfap (glial fibriler asidik protein) düzeylerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERENAY KANDUR TUNÇ

Danışman: Asım KALKAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Sepsis; enfeksiyona karşı düzensiz konak yanıtının neden olduğu, yaşamı tehdit edici organ disfonksiyonu olarak tanımlanır ve her yıl milyonlarca insan sepsise bağlı yaşamını yitirmektedir. Bu sebeple erken tanı ve tedavi gerektiren önemli bir sağlık sorunudur. Terapötik müdahale uygulanacak uygun vakaları belirlemek ve müdahalenin derecesi ve/veya süresini belirlemek için biyobelirteçler klinisyenlere yardımcı olabilir. Biz de bu çalışmamızda; Nörogranin ve GFAP (glial fibriler asidik protein) düzeylerinin, sepsis ve septik şok olgularını erken tanımak, tedaviye hızlı başlamak için biyobelirteç olma potansiyelini araştırdık. Gereç ve Yöntem: Prospektif gözlemsel olarak yapılan çalışmada; 15 Kasım 2022 – 15 Haziran 2023 tarihleri arasında, hastanemizin acil servisinde "Sepsis 3.0 2021" kılavuzuna göre SOFA skorunda 2 ya da daha fazla artış olmasıyla sepsis tanısı konulan hastalar ile sağlıklı kontrol grubunun serum Nörogranin ve GFAP düzeyleri karşılaştırıldı. Bulgular: Çalışmaya dahil edilme kriterlerini sağlayan 90 katılımcı kabul edildi; 56'sı (%62,2) erkek ve 34'ü (%37,7) kadındı. 45 katılımcı (%50) sepsis tanısı nedeniyle hasta grubuna, 45 katılımcı (%50) sağlıklı kontrol grubuna alındı. Hasta grubunun yaş ortalaması (69,8 ± 11,7), kontrol grubunun yaş ortalamasından (30,3 ± 7,0) anlamlı olarak daha yüksekti (p<0,001). Cinsiyet dağılımları hem hasta hem de kontrol gruplarında benzerdi (p=0,828). Hasta grubunda Nörogranin ve GFAP düzeylerinin anlamlı olarak daha düşük olduğu gözlendi (sırasıyla; p<0,001 ve p<0,001). Sadece cilt enfeksiyonu olan hastalarda GFAP düzeyleri, enfeksiyon odağı cilt olmayan hastalara göre anlamlı biçimde daha yüksek saptandı (p=0,018). Sepsis hastalarında GFAP için eğri altında kalan alan 0,897 (p<0,001) ve ≤2,08 ng/ml'lik kesme değerinde, duyarlılık 86,67% ve özgüllük 86,67% olarak belirlendi. Ng için ise eğri altında kalan alan 0,853 (p<0,001) ve ≤268,77 ng/ml'lik kesme değerinde, duyarlılık 86,67% ve özgüllük 75,56% olarak saptandı. Sonuç: Elde ettiğimiz bulgular, sepsis hastalarında serum Nörogranin ve GFAP düzeylerinin potansiyel biyobelirteçler olarak kullanılabileceğini göstermektedir. Anahtar kelimeler: Sepsis, Nörogranin, Glial fibriler asidik protein, GFAP, biyobelirteç