Hidradenitis suppurativa klinik evrelemesinin ultrasonografik evrelemesi ile korelasyonunun değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HAYDARPAŞA NUMUNE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUHAMMED FATİH ÇELİK
Danışman: Şirin YAŞAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Hidradenitis Suppurativa (HS); başta aksiller, inframamariyal, anogenital bölgeler olmak üzere daha çok intertriginöz bölgelerde görülen, tekrarlayıcı, yaşam kalitesini düşüren, kronik ve inflamatuvar bir deri hastalığıdır. Çalışmamızın amacı HS klinik evrelemesinin ultrasonografi evrelemesi ile korelasyonunu değerlendirmek, altta yatan subklinik lezyonları radyolojik görüntüleme ile belirleyerek takip ve tedaviyi daha efektif hale getirebilmektir. Ayrıca hastaların demografik özelliklerini tanımlayarak klinik değişkenlerin evreleme yöntemleriyle olan ilişkisini analiz etmektir. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma prospektif, kesitsel, analitik ve tek merkezli gözlemsel olarak planlandı. Çalışmaya, 01/09/2025-28/02/2026 tarihleri arasında HS tanısı ile dermatoloji polikliniğine başvuran ve çalışma kriterlerini karşılayan 48 gönüllü hasta dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri kaydedildi. Klinik muayenede nodül, apse, drene tünel/fistül, skar varlığı ve etkilenen anatomik bölgeler değerlendirildi. Hastalık şiddeti klinik olarak Hurley evreleme sistemi ve Uluslararası Hidradenitis Suppurativa Şiddet Skorlama Sistemi (IHS4) ile belirlendi. Klinik değerlendirme sonrasında hastalara yüksek frekanslı ultrasonografi yapıldı ve ultrasonografik bulgular Hidradenitis Suppurativa Sonografik Skorlama Sistemi (SOS-HS) ile sınıflandırıldı. Ultrasonografik değerlendirme, klinik evreleme sonuçlarını bilmeyen tek bir radyolog tarafından gerçekleştirildi. Elde edilen verilerle Hurley, IHS4 ve SOS-HS evreleme sistemleri arasındaki ilişki incelendi; ayrıca demografik özellikler tanımlandı ve klinik özelliklerin evreleme sonuçlarıyla ilişkisi değerlendirildi. İstatistiksel analizlerde IBM SPSS Statistics Version 26 programı kullanıldı ve p<0,05 değeri anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya toplam 48 HS hastası dahil edildi. Hastaların 36'sı erkek, 12'si kadındı ve medyan yaşı 30'du. En sık tutulum aksiller bölgede izlendi. Hastaların büyük çoğunluğu fazla kilolu veya obez gruptaydı ve sigara kullanımı sık görülmekteydi. VKİ (Vücut Kitle İndeksi) ve sigara kullanımı ileri evre hastalarda daha yüksek görüldü. Çalışmamızda üç evreleme yönteminde de orta ve ileri şiddetteki hastaların ön planda olduğu görüldü. Tutulan anatomik bölge sayısı ile IHS4 ve SOS-HS evrelemeleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulundu (p<0,008). Evreleme sistemleri karşılaştırıldığında Genel Hurley ile SOS-HS arasında (r=0,577; p<0,001), IHS4 ile SOS-HS arasında (r=0,853; p<0,001) ve Genel Hurley ile IHS4 arasında (r=0.708, p<0.001) istatistiksel olarak anlamlı korelasyon saptandı. En yüksek uyum IHS4 ile SOS-HS arasında izlendi. Sonuç: Çalışmamızda Genel Hurley, IHS4 ve SOS-HS evreleme sistemleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmış olup en yüksek uyum IHS4 ile SOS-HS evreleme sistemleri arasında izlenmiştir. Bununla birlikte evreleme sistemleri arasında görülen uyumsuzluklar, klinik ve ultrasonografik değerlendirmenin hastalığı aynı parametreler üzerinden birebir değerlendirmediğini göstermektedir. Ultrasonografik görüntüleme ile subklinik lezyonlar görüntülenebilir. Dolayısıyla HS hastalarında, ultrasonografik değerlendirmenin klinik muayeneye eklenmesi hastalık şiddetinin belirlenmesi ve tedavi planlaması açısından yararlı olabilir. Anahtar Kelimeler: Hidradenitis Suppurativa, Hurley evrelemesi, IHS4, SOS-HS, Ultrasonografi