Sistemik inflamatuar yanıt indeksi'nin Preterm Doğumu öngörmedeki rolü


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ATATÜRK GÖĞÜS HASTALIKLARI VE GÖĞÜS CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEZİN DİK

Danışman: Elif YILMAZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Araştırmanın amacı preterm ve term doğum yapan hastaların SIRI (nötrofil x monosit / lenfosit) değerlerini karşılaştırarak Preterm Doğumu öngörmede SIRI'nin etkili bir marker olarak kullanılıp kullanılamayacağını belirlemektir. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız retrospektif, tanımlayıcı, tek merkezli bir çalışmadır. Araştırmada T.C. Sağlık Bakanlığı SBÜ, Dr. Sami Ulus Kadın Doğum, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Eğitim Araştırma Hastanesi, Kadın Hastalıkları ve Doğum kliniğinde 1 Ocak 2019-1 Ocak 2022 tarihleri arasında doğum yapmış olan hastaların dosyaları taranmıştır. Bu tarihler arasında preterm doğum yapan, dahil olma kriterlerini karşılayan, hariç tutulma kriterlerine sahip olmayan hastalar çalışma grubunu (n=140), çalışma grubuna dahil edilen her hastaya karşılık o hasta ile aynı gün doğum yapan term hastalardan, yaşları ve obstetrik özellikleri benzer hastalar da kontrol grubunu oluşturmuştur (n=140). Hastaların obstetrik özellikleri, ilk trimesterdeki poliklinik kontrolünde ve hospitalizasyon esnasındaki alınmış tam kan sayımı parametreleri, tokoliz ve antenatal kortikosteroid uygulanma durumu, latent süre, hastaneye yatırıldığı hafta, yatış anındaki servikal açıklık, doğum haftası, 1.dakika ve 5. dakika APGAR skoru, yenidoğan yoğun bakım ünitesinde yatış süresi kaydedildi. Tam kan parametreleri kullanılarak NLO, MLO, PLO ve SIRI değerleri hesaplandı. Çalışma grubunun alt grupları; Erken preterm hastalar (n=30), orta preterm hastalar (n=49) ve geç preterm hastalar ise (n=61) şeklinde dağılıma sahiptir. Ayrıca 1.dk ve 5.dk APGAR skorlarının ve YDYBÜ'nde yatış sürelerinin SIRI ile ilişkisi araştırılmıştır. Bulgular: Çalışma ve kontrol grupları arasında sosyodemografik ve obstetrik özelliklerden sadece; operasyon öyküsü ve önceki doğum şeklinin sezaryen olması açısından Preterm doğum yapan grup lehine anlamlı fark saptanmıştır (p=0,018; p=0,005). Çalışma ve kontrol grupları oluşturan gebelerin ilk trimesterda bakılan SIRI düzeyleri çalışma grubu (2,8±2,0) ve kontrol grubunda (1,9±1,1) olarak tespit edilmiş olup istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (z=-4,455; p=0,000). SIRI değerinin %59,3 sensivite ve %60,0 spesifite ile cut-off değeri 1,836 olarak tespit edilmiştir (AUC=0,654; p 0,005). Fakat bu grupların; ilk trimesterda bakılan ve hospitalize edildikleri esnada bakılan hemogramdan hesaplanan SIRI değerleri arasındaki fark; istatistiksel olarak anlamlı saptanmıştır (z=-4,750, p=0,000; z=-6,870 p=0,000) bu fark her iki grup için hospitalize edildikleri andaki SIRI lehinedir. Çalışma ve kontrol gruplarını oluşturan gebelerin yalnızca ilk trimesterda bakılan NLO ve MLO düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmıştır (u=8263,0 p=0,023 ve u=8120,5 p=0,013) Bu fark; her iki değişken için çalışma grubu lehine sonuçlanmıştır. Çalışma grubunun alt grupları arasında; ilk trimesterda bakılan NLO ve MLO düzeyleri açısından karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p=0,003; p=0,013). Çalışma grubunda;ilk trimester SIRI ile 1. ve 5.dk APGAR değerleri arasında negatif yönde ilişki mevcuttur (r=-0,206; p=0,015 ve r=-0,192; p=0,023). YDYBÜ yatış süresi ile SIRI arasında pozitif yönde, çok zayıf derecede ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmiştir (r=0,195; p=0,021). Sonuç: Preterm doğum yapan hastalarda, başta SIRI olmak üzere inflamatuar belirteçlerin (NLO/MLO) anlamlı olarak yüksek sonuçlanması, preterm doğumu öngörebilme konusunda etkili bir belirteç olarak kullanılabileceğini göstermektedir. Özellikle hastaların takip sıklığında ve muayene esnasında dikkat edilmesi gereken detaylı anamnez sorgulama, serviks ölçümünün erken haftada atlanmaması konusunda dikkat çekici bir yönteme sevk edebilir. Çalışmamızda ulaşılan SIRI'nin preterm grupta YDYBÜ'nde kalış süresindeki artışla, 1. ve 5. Dk APGAR'ın düşük skorlarıyla ilişkisi düşünüldüğünde bu inflamatuar belirtecin önemi gözler önüne serilmektedir. Preterm doğum için SIRI; henüz literatürde yeterince yer bulmamış olup, geniş kapsamlı, çok merkezli, prospektif, randomize kontrollü çalışmalar ile çalışma sonuçlarımızın desteklenmesi gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Preterm Eylem, Preterm Doğum, Sistemik İnflamatuar Yanıt İndeksi, SIRI