Antirezorptif tedavi alan erken ve geç postmenopozal osteoporozlu hastalarda yüksek darbe etkili egzersizlerin kemik biyobelirteçleri, sklerostin ve yaşam kalitesi üzerindeki etkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEHRA PALA DEMİREL
Danışman: Kadriye Banu KURAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Antirezorptif tedavi alan erken ve geç postmenopozal osteoporozlu hastalarda yüksek darbe etkili egzersizlerin kemik biyobelirteçleri, ve osteoporoz tedavisinde yeni hedef molekül olan egzersiz ve diğer değişkenlerden henüz nasıl etkilendiği saptanmamış olan sklerostin ve yaşam kalitesi üzerindeki etkinliğini incelemeyi amaçlamaktayız. Gereç ve Yöntemler: Osteoporoz polikliniğinde takipli hastalar tarandı. Dahil etme kriterlerini karşılayan hastalar randomize edilerek kontrol ve egzersiz gruplarına dağıtıldı. Egzersiz gruplarına yüksek darbe etkili egzersizler, kontrol grubuna denge ve postür egzersizleri uygulandı. Tedavi öncesi ve sonrasında rutin biyokimya tetkikleri, kemik biyobelirteçleri, yaşam kalitesi ölçekleri ve üst ekstremite için kavrama gücü alt ekstremite için kuadriseps kas gücü ölçümü değerlendirildi. Bulgular: Toplam 50 hastadan oluşan Erken Postmenopozal Kontrol, Erken Postmenopozal Egzersiz, Geç Postmenopozal Kontrol ve Geç Postmenopozal Egzersiz gruplarının kilo, boy, BMI, SMI, meslek dağılımları, eğitim durumları, kırık öyküsü, kırık bölgesi, kırık zamanı, ek hastalık varlığı arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlenmemiştir (p>0,05). Yüksek darbe etkili egzersizlerin uygulandığı erken ve geç postmenopozal osteoporozlu kadın hastalarda kontrol gruplarına göre dominant ekstremite kavrama gücü ve dominant ekstremite kuadriseps kas gücünde istatistiksel olarak anlamlı artış saptandı (p 0,05). kALP düzeylerinde de her iki egzersiz grubunda da kontrol grubuna göre anlamlı artış saptanmıştır (p 0,05). Sonuçlar: Yüksek darbe etkili egzersizler erken ve geç postmenopozal kadınlarda alt ve üst ekstremite kas güçlerinde artış ; performans testleri ve yaşam kalitesi ölçeklerinde iyileşme sağlamaktadır. Yüksek darbe etkili egzersizler kemik yapım belirteçlerini artırıp yıkım belirteçleri düzeyini azaltmaktadır. Kemik döngüsü düzenleyici molekül olarak kabul edilen sklerostinin bifosfonat tedavisi alan hastalarda değişimini saptanması için bu konuda yapılması gereken daha fazla çalışmaya gereksinim vardır. Anahtar Kelimeler: Egzersiz, osteoporoz, sklerostin