Lokalize prostat kanserinde hipofraksiyone yoğunluk ayarlı helikal tomoterapi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATİH ÖZCAN
Danışman: Mehmet Murat BEYZADEOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:''Lokalize Prostat Kanserinde Hipofraksiyone Yoğunluk Ayarlı Helikal Tomoterapi.''SBÜ Gülhane Tıp Fakültesi Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Radyasyon Onkolojisi Anabilim Dalı, Uzmanlık Tezi, Ankara, 2022. Amaçlar: Bu çalışmada amacımız lokalize prostat kanserli hastalarda ılımlı Hipofraksiyone Radyoterapi (H-RT) ile Konvansiyonel Fraksiyone Radyoterapi (KFRT) rejimlerinin, toksisite ve yaşam kalitesi açısından karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesidir. Hastalar ve Yöntemler: 01 Ocak 2017-01 Kasım 2021 tarihleri arasında SBÜ Gülhane Tıp Fakültesi Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Radyasyon Onkolojisi kliniğinde lokalize prostat kanseri tanısıyla küratif amaçlı ılımlı hipofraksiyone(Çalışma Grubu) ya da konvansiyonel fraksiyonda(Kontrol Grubu) Eksternal Hüzme Radyoterapisi(EBRT) uygulanan hastalar bu çalışmaya dahil edilmiştir. H-RT 70 Gy/2,5Gy/28fr ve KFRT 72Gy/2Gy/36fr olarak uygulanmış olan hastalar retrospektif olarak incelenmiştir. Hastaların tedaviye bağlı akut ve geç dönem toksisitelerinin değerlendirilmesinde RTOG ve RTOG/ EORTC toksisite skalaları kullanılmıştır. Hayat kalitesinin değerlendirilmesi ise radyoterapi öncesi(preRT), radyoterapi tamamlanması ve radyoterapi sonrası(postRT) takiplerde EPIC-CP,IPSS ve IIEF-5 anket formları kullanılmıştır. Bulgular: Çalışma ve kontrol gruplarında her birinde 20'şer hasta olmak üzere toplamda 40 hasta çalışmamıza dahil edilmiştir. Tüm hastalar için ortalama yaş 68,5 yıl olup medyan takip süresi 26,2 aydır. Her iki gruptaki hastaların demografik ve tümör karakteristikleri benzer homojendi. Her iki gruptaki PSA kinetikleri incelendiğinde her iki grupta da RT tamamlanmasının hemen sonrasında PSA'da anlamlı düşüş izlenirken(p=0,0001); takiplerde PSA seviyeleri benzer düşüklükte devam etmiştir (p:0,479).Bu çalışmadaki tüm hastaların 3-Yıllık Biyokimyasal Relapsız Sağkalım (Biochemical Relapse Free Survival-bRFS) oranı % 92,9 olup, gruplar arasında anlamlı istatistiksel anlamlı fark saptanmamıştır. Çalışmamızdaki iki iii gruptaki hiçbir hastada akut ve geç dönemde grad 3-4 toksisite izlenmemiş olup; 34 hastada(%85) grad2 Akut GİS,32 hastada(%80) grad2 Akut GÜS toksisitesi izlenmiş olup; sadece 9 hastada(%22,5) Geç GİS ve sadece 8 hastada(%20) Geç GÜS toksisitesi izlenmiştir. Uluslararası Prostat Semptom Skoru (IPSS) hem akut hem de geç GÜS toksisite oluşumunda bağımsız risk faktörü iken, Diyabetes Mellitus(DM) akut GÜS toksisite oluşumunda bağımsız risk faktörü olarak bulunmuştur. Hastalar Yaşam Kalitesi(Quality Of Life- QoL) açısından incelendiğinde EPIC-CP hayat kalitesi anketine göre; üriner inkontinans, bağırsak belirtileri, hormonal ve seksüel semptomlar açısından benzer bulunurken, EPIC-CP üriner irritasyon puanları kontrol grubunda istatistiksel olarak daha yüksek izlenmiştir (p< 0,05). Erektil fonksiyon kalitesini değerlendiren IIEF-5 skorunun ise yapılan Tekrarlı Ölçüm Varyans Analizi değerlendirmesinde çalışma grubunda kontrol grubuna göre zamanla daha fazla azaldığı bulunmuştur (p=0,038). Sonuç: Helikal Tomoterapi(HT) sistemi ile uygulanan ılımlı H-RT, hastalarda yaşam kalitesini bozmaksızın toksisiteyi azaltan ve hastalar tarafından iyi tolere edilen etkin bir radyoterapi tedavi rejimidir. Özellikle de sıkıntılı Kovid-19 pandemisi sürecinde toplam tedavi süresini kısaltarak hastaların virüs ile kontaminasyon riskini azaltan, sağlık ekipman ve personelinin verimli bir şekilde kullanılmasına olanak sağlayan prostat kanseri için tercih edilebilir standart yaklaşım olarak uygulanabilir bir radyoterapi tedavi opsiyonudur.