Akut pankreatit hastalarında BISAP skoru ve serum laktat düzeylerinin prognoz üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NEVA ÖZTÜRKER
Danışman: Ertuğrul ALTINBİLEK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada acil serviste akut pankreatit tanısı alan olguların BISAP skoru ve hematolojik parametrelerden akut faz reaktanları ve laktat düzeyinin hastalığın klinik şiddeti ve prognozu ile ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Üçüncü basamak bir hastanenin acil servisinde 1 Nisan 2019 – 31 Mart 2022 tarihleri arasındaki akut pankreatit tanısı alan 264 olgunun dahil edildiği bu retrospektif kesitsel çalışmada, olguların klinik ve laboratuvar özellikleri ile mortalite durumları hastane kayıtlarından toplanmıştır. Bulgular: Olguların %51,5'i kadındı, yaş ortalaması 58,44 ± 18,32 yıldı. Olguların ortalama BISAP skoru 1,75 ± 1,26, hastanede yatış süresi 6,81 ± 4,34 gündü. Sağkalanlarla karşılaştırıldığında eksitus olan olgular arasında laktat (p 1,59 mmol/L kesim noktasında %88,2 sensitivite ve %54,5 spesifite ile (p = 0,001), kreatinin değeri >0,935 mg/dL kesim noktasında %94,1 sensitivite ve %57,9 spesifite ile (p 48,5 mg/dL kesim noktasında %76,5 sensitivite ve %81 spesifite ile (p <0,001) mortaliteyi öngörebiliyordu. BISAP skoru laktat düzeyi, yaş, hastanede yatış süresi, sistolik kan basıncı, nabız ve solunum sayısı ile istatistiksel olarak anlamlı düzeyde pozitif yönde korelasyon gösteriyorken SpO2 ile negatif yönde koreleydi (p<0,05). Laktat düzeyi ise yaş, kalsiyum, kreatinin ve BUN ile pozitif yönde korelasyon gösteriyorken, SpO2, PO2 ve APTT ile negatif yönde koreleydi (p<0,05). Sonuç: Sadece BUN değerinin akut pankreatit olgularında mortalite riskini arttırdığı belirlendi. BISAP skoru mortalite ile ilişkili bulunmazken, laktat, BUN ve kreatinin değerlerinin mortaliteyi anlamlı düzeyde öngörebildiği belirlendi. Anahtar Kelimeler: Akut pankreatit, BISAP skoru, Laktat, Mortalite