Asistan hekimlerin radyolojik görüntüleme yöntemleri ve radyasyondan korunma hakkında bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KONYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA ARI
Danışman: Selma PEKGÖR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada asistan hekimlerin radyolojik görüntüleme yöntemleri, kullanım alanları ve endikasyonları ile radyasyondan korunma hakkında bilgi düzeylerinin ölçülmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Araştırma 1 Ağustos 2024-1 Ekim2024 tarihleri aralığında Konya Şehir Hastanesi'nde çalışan anket formundaki soruları yanıtlamayı kabul eden ve çalışma için onamı alınmış toplam 351 asistan hekim ile tamamlandı. Başvuru sırasında tüm katılımcılara 10 soruluk sosyodemografik özellikleri içeren anket formu, 33 maddeden oluşan Sağlık Çalışanlarının Radyasyondan Korunma Bilgisi Ölçeği ve araştırmacılar tarafından literatür taranarak hazırlanan 13 çoktan seçmeli sorudan oluşan radyolojik görüntüleme yöntemleri hakkında bilgileri sorgulayan anket uygulandı. Veri girişi ve istatistiksel analiz SPSS (Statistical Packet for The Social Science) 22.0 paket programı kullanılarak yapıldı. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 29,99±0,23 yıl, meslekteki toplam süresi 56,25±2,597 ay, asistanlıktaki eğitim süresi 23,26±0,842 ay olarak bulundu. Erkek asistanların radyasyondan korunma genel bilgisinin, radyasyon fiziği, biyolojisi ve radyasyon kullanım ilkelerine ilişkin bilgisinin ve radyasyondan korunma bilgisinin daha yüksek olduğu görüldü (p=0,004, p 0,05). Hekimlerin radyolojik görüntüleme yöntemleri hakkındaki bilgisinin yaşa, meslekteki süreye ve mevcut asistanlık eğitimindeki süreye göre benzer olduğu görüldü (p>0,05). Radyolojik görüntüleme yöntemleri hakkındaki bilgi düzeylerini iyi olarak değerlendirenlerin radyasyon fiziği, biyolojisi ve radyasyon kullanım ilkeleri hakkında bilgi düzeylerinin daha yüksek olduğu tespit edildi (p=0,009). Radyolojik istemlerde klinik bilgi/ön tanı başlığı altında radyoloji hekimine bilgi verenlerin radyasyondan korunma genel bilgi düzeyinin ve güvenli iyonlaştırıcı radyasyon kullanım kılavuzu hakkındaki bilgi düzeyinin daha yüksek olduğu bulundu (p=0,034, p=0,013). Radyasyondan korunma bilgi düzeyi yüksek olanlarda radyolojik görüntüleme yöntemlerine ilişkin anketteki sorulara verdikleri toplam doğru yanıt oranlarının daha yüksek olduğu görüldü (p=0,015). Radyasyondan korunma bilgisi yüksek olanların radyolojik görüntüleme yöntemlerindeki eşdeğer doz ile ilgili soruya daha yüksek oranda doğru yanıt verdikleri tespit edildi (p=0,006). Radyolojik görüntüleme yöntemleri hakkındaki bilgi düzeyi ile radyasyon fiziği, biyolojisi ve radyasyon kullanım ilkeleri hakkındaki bilgi düzeyi arasında pozitif yönde korelasyon tespit edildi (p=0,038). Sonuç: Yapılan çalışma sonucunda elde edilen veriler genel olarak asistan hekimlerin radyasyon ve radyolojik görüntüleme yöntemlerinin kullanımı konusunda bilgili olduklarını ancak belirli alt alanlarda yetersiz olduklarını ve sürekli bir eğitim ve farkındalık ihtiyacı olduğunu ortaya koymuştur. Anahtar kelimeler: Radyasyondan korunma, radyolojik görüntüleme, asistan hekim, bilgi düzeyi