Obezlerde bel ve kalça çevresi ölçüm değerlerinin kardiyak morbidite ve mortaliteye etkilerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YUSUF DAL
Danışman: Seçil ARICA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Obez bireylerde bel ve kalça çevresi ölçüm değerlerinin Sistemik Koroner Risk Hesaplaması (Systemic Coronary Risk Evaluation (SCORE)) ve Aterojenik Plazma İndeksi (AIP) kullanılarak hesaplanan kardiyovasküler hastalık (KVH) mortalite ve morbidite riskleri ile olan ilişkisini belirlemeyi hedefledik. Gereç ve yöntem: Çalışma 23.01.2023 tarihli etik kurul onayını takip eden 2 (iki) aylık süre dahilinde İstanbul Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu Şehir Hastanesi Obezite Polikliniğinde yürütülmüştür. Dahil etme ve dışlama kriterlerine göre katılımı uygun görülen 200 hasta retrospektif olarak taranarak çalışmaya alınmıştır. Katılımcıların sosyodemografik verileri (yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi, medeni hali, mesleki durumu, aktif sigara kullanım durumu, kronik hastalık öyküsü, egzersiz ve beslenme alışkanlığı), antropometrik ölçümleri (Vücut kitle indeksi (VKİ), boy uzunluğu (BU), vücut ağırlığı (VA), bel çevresi (BÇ), kalça çevresi (KÇ), bel-kalça oranı (BKO)), sistolik ve diyastolik kan basıncı ölçümleri (SKB,DKB) ve son 6 (altı) ay içerisindeki laboratuvar değerleri (Glukoz, total kolesterol (TK), düşük dansiteli lipoprotein kolesterol (LDL-K), yüksek dansiteli lipoprotein kolesterol (HDL-K), trigliserid (TG)) belirlenen standartlar ile incelenmiştir. Bulgular: Tüm katılımcılar birlikte değerlendirildiğinde SCORE risk skorları ile BÇ ve BKO arasında; AIP değerleri ile yalnızca BKO arasında anlamlı pozitif ilişki saptanmıştır. Kadın katılımcılar için hesaplanan SCORE risk skorları ile BÇ ve BKO arasında; AIP değerleri ile BÇ, BKO ve VKİ arasında anlamlı pozitif korelasyon saptanmıştır. <50 yaş kadınların SCORE risk skorları ile vücut ölçümleri arasında anlamlı ilişki saptanmazken; AIP risk grupları açısından BÇ, VKİ ve BU ile arasında istatiksel anlamlı pozitif ilişki saptanmıştır. 50-69 yaş arası kadın katılımcıların sadece BKO açısından SCORE skoruna göre Orta risk (%1-4) ve Yüksek risk (%5-9) grupları arasında istatistiksel anlamda fark saptanmıştır. 50-69 yaş arası kadın katılımcıların AIP risk grupları ile vücut ölçümleri arasında anlamlı ilişki saptanmamıştır. Erkek katılımcılar için hesaplanan SCORE risk skorları ile vücut ölçümleri arasında anlamlı ilişki saptanmazken; AIP değerleri ile BÇ arasında anlamlı negatif ilişki saptanmıştır. <50 yaş ve 50-69 yaş arası erkek katılımcıların SCORE risk skorları ve AIP ile vücut ölçümleri arasında anlamlı ilişki saptanmamıştır. Sonuç: Çalışmamızda BKO ve BÇ değerlerinin KVH mortalite ve morbidite riskinin belirlenmesinde diğer antropometrik ölçümlere kıyasla daha önemli parametreler olduğu bulunmuştur. BÇ ve BKO ölçümlerinin abdominal yağlanmayı ve ona bağlı meydana gelebilecek metabolik ve kardiyovasküler olayları (KVO) tahmin edebilecek kolay, ucuz ve basit bir antropometrik ölçüm yöntemi olduğunu düşünmekteyiz. BÇ ve BKO başta olmak üzere antropometrik ölçümler, kardiyovasküler risk faktörlerini dolaylı olarak da olsa objektif gösteren bir parametre olmasından dolayı koruyucu hekimlik pratiğinde tarama yöntemi olarak dikkate alınması halinde halk sağlığının korunmasına önemli katkılar sağlayabilir. Anahtar Kelimeler: Obezite, Kardiyovasküler risk, Antropometrik ölçüm