Aile hekimlerinin yivsiz silah ruhsatı düzenleme sürecindeki tutum ve uygulamaları


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, BURSA YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ENDER HAKAN TOKSARİ

Danışman: Hakan DEMİRCİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışma, aile hekimlerinin yivsiz silah ruhsatı için sağlık raporu düzenleme sürecindeki deneyimlerini, tutumlarını, karşılaştıkları güçlükleri ve eğitim gereksinimlerini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Yöntem: Araştırma karma yöntem yaklaşımı ile planlanmıştır. Çalışmaya gönüllülük esasına göre toplam 40 aile hekimi dahil edilmiştir. Nicel veriler yapılandırılmış veri toplama formu ile, nitel veriler ise yarı yapılandırılmış yüz yüze görüşmeler aracılığıyla elde edilmiştir. Nicel veriler tanımlayıcı istatistikler ve Spearman korelasyon analizi ile değerlendirilmiş; nitel veriler içerik ve tematik analiz yöntemleri kullanılarak incelenmiştir. Bulgular: Katılımcıların büyük çoğunluğunun (%87,5) silah ruhsatı değerlendirme sürecine ilişkin resmi eğitim almadığı saptanmıştır. Hekimlerin önemli bir kısmı mevcut mevzuatı yeterince açık ve yönlendirici bulmamış, ruhsat değerlendirmesinde psikiyatrik uygunluğun en belirleyici faktör olduğunu ifade etmiştir. Katılımcıların %97,5'i bu konuda daha fazla eğitim ve rehbere ihtiyaç duyulduğunu belirtmiştir. Psikiyatrik uygunluğun belirleyici olduğunu düşünen hekimlerde ruhsat reddetme oranlarının daha yüksek olduğu bulunmuştur. Nitel analizlerde mevzuat belirsizliği, hukuki kaygılar, psikiyatrik değerlendirme güçlüğü, sevk gereksinimi ve standardizasyon eksikliği ön plana çıkan temalar olarak belirlenmiştir. Sonuç: Yivsiz silah ruhsatı değerlendirme süreci aile hekimleri açısından klinik, etik ve hukuki sorumluluk içeren çok boyutlu bir alan olarak değerlendirilmektedir. Standardize rehberlerin geliştirilmesi, eğitim programlarının artırılması ve karar destek mekanizmalarının oluşturulması, uygulamadaki farklılıkların azaltılmasına katkı sağlayabilir. Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, yivsiz silah ruhsatı, sağlık raporu, psikiyatrik değerlendirme, birinci basamak, tıp etiği.