Bronkopulmoner displazi tanılı yenidoğan bebeklerde postnatal kortikosteroid tedavi uygulama zamanının erken ve geç dönem prognoza etkilerinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: IŞIL KÖRKLÜ
Danışman: Ali BÜLBÜL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Çalışmamızda bronkopulmoner displazi tanılı yenidoğan bebeklerde postnatal kortikosteroid tedavisinin uygulama zamanı ile erken ve geç dönem prognoza etkilerinin incelenmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Hastanemizde Ocak 2018-Ocak 2023 ayları (5 yıllık süre) arasında doğan, prematürite ve BPD tanısı almış tüm yenidoğan bebekler çalışmaya alındı. Çalışma dosyalarından bebeklerin demografik özellikleri, postnatal steroid tedavi zamanı, solunum sayıları, uygulanan solunum desteği modeli ve süreleri, entübasyon süresi, yatış süreleri ve uygulanan tedavi modellerine ait bilgiler alındı. Bebekler kortikosteroid tedavi süresine göre grup 1 (Orta dönem: 7-28. gün arası) ve grup 2 (Geç dönem: >28. gün) olarak ayrıldı. Gruplar arasında erken dönem gelişen morbidite ve mortalite oranları karşılaştırıldı. Kortikosteroid alma zamanının bu parametreler üzerindeki etkisi incelendi. Bulgular: Çalışma süresi içerisinde BPD tanısı ile tedavi alan 67 bebeğe ait veriler değerlendirildi. Postnatal steroid verilme zamanı ortalama 35. gün (aralık 16-72 gün) olarak tespit edildi. Gruplar arasında maternal özellikler, perinatal özellikler açısından anlamlı fark saptanmadı (p>0,05). Gruplar kendi içinde kıyaslandığında; orta dönem tedavi alan grubun solunum desteği ihtiyacında tedavi sonrası belirgin azalma görülmezken, geç dönem tedavi alan grubun solunum desteği ihtiyacında belirgin azalma saptandı. Geç dönem tedavi alan grupta tedavi öncesi ve tedavi sonrası FiO₂ değerleri anlamlı olarak daha düşüktü (sırasıyla p: 0.024, p: 0.000). Geç dönem tedavi alan grupta ekstübasyon zamanı anlamlı olarak daha düşüktü (p: 0.007). Gruplar arasında ROP varlığı anlamlı farklılık göstermezken, geç dönem kortikosteroid tedavi alan grupta Evre I ROP oranı, orta dönem kortikosteroid alan grupta Evre II ROP oranı yüksek bulundu (sırasıyla p: 0.041, p: 0.016). İkinci kür steroid tedavisi verilme oranı anlamlı olarak orta dönem tedavi verilen grupta daha 10 yüksek saptandı (p: 0.000). Geç dönem tedavi alan grupta taburculuk kilosu orta dönem tedavi grubundan anlamlı olarak daha düşüktü (p: 0.010). Geç dönem tedavi grubunda toplam ventilatörde kalma süresi (p: 0.018) ve postmenstrüel 36. hafta oksijen ihtiyacı oranı (p: 0.016) anlamlı olarak daha düşük saptandı. Sonuç: Orta dönemde steroid tedavisi alan grubun BPD derecesinin daha ağır olduğu, bu grupta iki veya daha fazla steroid kür tedavisine ihtiyaç duyulduğu tespit edildi. Orta dönemde tedavi verilen grupta solunum desteğinde belirgin azalma olmadığı, geç dönem grubunda ise tedavinin 7. gününde belirgin azalma görüldüğü saptandı. Geç dönem tedavi verildiğinde ekstübasyon zamanının anlamlı olarak daha kısa olduğu belirlendi. Anahtar Kelimeler: Bronkopulmoner displazi, prematürite, solunum sıkıntısı, respiratuvar distres, kortikosteroid, deksametazon, hidrokortizon, mortalite