Ergenlerde internet bağımlılığı ile dissosiyatif belirtiler arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, ÇOCUK VE ERGEN RUH SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÇİSEM ERDAŞ
Danışman: Gülser ŞENSES DİNÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı; liseye devam eden 14-17 yaş aralığındaki ergenlerde internet bağımlılığı ile dissosiyatif belirtiler arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Gereç ve Yöntem: Çalışma örneklemimiz 14-17 yaş arası, bu özellikler için Ankara ilini temsil gücü olan 1236 ergenden oluşmuştur. Çalışmaya katılan liselerde çalışan öğretmenlere çalışma ile ilgili bilgi verilmiştir. Ergenlerin kendisi aracılığıyla ebeveyn formları ailelerine ulaştırılmıştır. Çalışmaya katılmayı kabul eden ergenlerin Sosyodemografik Veri Formu, İnternet Bağımlılığı Ölçeği (İBÖ), Ergen Dissosiyatif Yaşantılar Ölçeği (EDYÖ), Güçler ve Güçlükler Anketi (GGA)-Ergen formunu doldurmaları, ebeveynlerinin ise Güçler ve Güçlükler Anketi (GGA)-Ebeveyn formunu doldurmaları istenmiştir. İstatistiksel analizlerde SPSS 20 programı kullanılmış, p<0,05 değeri anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Örneklemin yaş ortalaması 15 yıl 6 aydır. Çalışmamızda internet bağımlılığı oranı düşük olduğu için İBÖ'den 50 puan üzeri alanlar "belirti gösterenler", 50 puan ve altı alanlar "belirti göstermeyenler" şeklinde olmak üzere örneklem 2 gruba ayrılmıştır. Buna göre internet bağımlılığı belirtisi gösterenlerin oranı % 9,4, belirti göstermeyenlerin oranı %90,6 olarak bulunmuştur. Çalışmamızda internet bağımlılığı belirtisi gösterenlerde ergenin ve anne-babasının günlük internet kullanım süresi, sosyal paylaşım ve oyun oynama amaçlı internetin kullanım oranı istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulunmuştur. İnternet bağımlılığı belirtisi gösterenlerde göstermeyenlere kıyasla hem GGA-Ergen hem de GGA-Ebeveyn toplam güçlük puanı ve alt boyut puanları, EDYÖ toplam puanı ve alt boyut puanları yüksek saptanmıştır. Çalışmamızda dissosiyatif belirti varlığına göre oluşturulan 2 grup arasında karşılaştırma yapıldığında dissosiyatif belirti olan grupta olmayan gruba kıyasla düşük okul başarısı, ergenin ve anne-babasının günlük internet kullanım süreleri, İBÖ puan ortancası istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptanmıştır. Yapılan lojistik regresyon analizi sonucunda; İBÖ puanı ve GGA-Ergen toplam güçlük puanının dissosiyatif belirti varlığını yordayan değişkenler olduğu saptanmıştır. Sonuç: Çalışma sonuçlarımız ergenlerde internet bağımlılığı ile dissosiyatif belirtiler arasındaki ilişkiyi göstermektedir. Bu sonuçlar değerlendirildiğinde çocuk ve ergen psikiyatrisi kliniklerine başvuran olguların internet bağımlılığı açısından risk faktörlerinin araştırılmasının, diğer birçok psikopatolojiyi taklit edebilen dissosiyatif belirtiler açısından dikkatli olunmasının, ebeveynlere ergenlik dönem özellikleri, olumlu ebeveynlik tutumlarına yönelik bilgilendirmeler yapılmasının ve danışmanlık verilmesinin yararlı olacağı düşünülmüştür. Anahtar Kelimeler: Dissosiyasyon, internet, bağımlılık, internet bağımlılığı, ergen.