Onkolojik tedavide kullanılan ilaçların dermatolojik yan etkileri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAKIRKÖY DR. SADİ KONUK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NURGÜL BAYRAM CANTÜRK
Danışman: Burçe CAN KURU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Antikanser ilaçların sistemik veya sadece dermatolojik yan etkileri olabilir. Onkolojik ilaçların dermatolojik yan etkileri genellikle ölümcül olmamasına rağmen, sıklıkla tedaviye uyumu ve yaşam kalitesini bozmaktadır. Bu nedenle onkologların ve dermatologların kemoterapi tedavisi sırasında cilt yan etkileri olan onkoloji hastalarını değerlendirmeleri önemlidir. Gereç ve Yöntem: 1 Nisan 2021 – 1 Şubat 2022 tarihleri arasında SBÜ Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Onkoloji polikliniğinde takipli, kanser tanıları sebebiyle geleneksel kemoterapi ve hedefe yönelik tedavi alan ve bu ilaçlara bağlı cilt döküntüsü gelişen, döküntü sebebiyle Dermatoloji Kliniğine danışılan hastalar prospektif olarak değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya 69'u kadın, 62'si erkek toplam 131 hasta dahil edildi. Ortalama yaş 58,12 ve ortalama hastalık süresi 20,76 ay olarak hesaplandı. En sık gözlenen 3 tanı sırasıyla meme karsinomu, kolon karsinomu ve akciğer karsinomu oldu. Hastaların %42'sine hedefe yönelik tedaviler, %31,3'üne klasik kemoterapiler, %6,1'ine immünoterapi ve %4,6'sına hormonal ajanlar kullanmaktaydı. Yapılan ileri analizde akciğer, meme ve mide karsinomlarında cinsiyet açısından anlamlı farklılık olduğu görüldü(p<0,05). Akciğer ve mide karsinomu erkeklerde; meme karsinomu kadınlarda daha sık izlendi. En sık görülen yan etkiler sırasıyla; akneiform döküntü, akral eritem, pruritus, zona, alopesi ve kıl folikülü sorunları olarak saptandı. Sonuç: Optimum tedavi ve hasta yönetimini sağlamak için onkoloji ve dermatoloji uzmanlarının multidisipliner çalışması gerekmektedir. Antikanser tedavi sırasında oluşabilecek dermatolojik yan etkilerin yönetiminde; onkolog ve dermatologların bilgi ve deneyime sahip olmaları gerekmektedir. Mümkünse bu hastalara her poliklinik randevusunda cilt muayenesi yapılmalıdır. Anahtar Kelimeler: kanser, dermatolojik yan etki, kemoterapi, immünoterapi