Yaşlılarda kırılganlık ve depresyon düzeyi ilişkisinin karşılaştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FADİME KALAN

Danışman: Seçil ARICA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş: Yaşlılık, birey açısından fiziksel ve ruhsal güçlerin bir daha yerine gelmeyecek şekilde kaybedildiği üreticilik rolününazaldığı,sosyal izolasyonun yaşandığı ve bir çok sağlık sorununun arttığı kaçınılmaz bir dönemdir.Son verilere göre dünyada yaşlı nüfus giderek artmaktadır. Kırılganlık ise organ ve sistemlerde fizyolojik rezervin azalması sonucunda gelişen hassasiyet olarak tanımlanır.Kırılgan yaşlıya, narin yaşlı da denmektedir. Depresyon ise kendini kötü hissetme, çökme,işlevsel ve yaşamsal aktivitelerde düşme olarak tanımlanır.Bu çalışmanın amacı, yaşlılıkta kırılganlık ve depresyon yapanfaktörleri saptamak ve en önemlisi kırılganlık ve depresyon oluşmadan bilgilendirme yapılarak koruyucu önlemler almak ve yaşlı bakımında kullanmaktır. Gereç veyöntem:Bu çalışma tanımlayıcı ve kesitsel bir çalışma olarak tasarlanmış olup, her hastayla yüz yüze görüşülerek anket doldurularak gerçekleştirildi.Psikozu olanlar, gönüllü olmayanlar çalışma dışı bırakıldı. BaşlangıçtaMini Mental test yapılarak, testi geçemeyen 26 kişi çalışma dışı bırakıldı.299 katılımcıya 17 soruluk sosyodemografik sorulardan oluşan bir anket uygulandı.Daha sonra hastalara Edmonton kırılganlık ölçeği ve Yesevage Depresyon ölçeği uygulandı.İstatiksel analiz içinSPSS 15.0 Windows programı kullanıldı.Tanımlayıcı istatikler;kategorik değişkenler için sayı ve yüzde,sayısal değişkenler için ortalama, standart sapma minumum,maksimum olarak verildi.Sayısal değerler normal dağılım koşulunu sağlamadığından bağımsız 2grup karşılaştırmaları MarinWhiting U testi ile ikiden çok grup karşılaştırılmaları Kruskal Wallis testi ile yapıldı.İkiden çok alt grupanalizleri Mann Whitney U testi ile yapılıp Benforonni düzeltmesi ile yorumlandı. Gruplardaoranlar Ki kare analizi ile karşılaştırıldı.İstatiksel alfa anlamlılık seviyesi p< 0.05 olarak kabul edildi. Bulgular: Aile Sağlığı Merkezimize (ASM) kayıtlı325 hastada depresyon ve kırılganlık düzeyini araştırdığımız çalışmada 26 hasta, Mini mental testi geçemediği için çalışma dışı bırakıldı.299 hastanın sonuçlarına göre Yesevagegeriatrik depresyon ölçeği toplam depresyon derecesi ileEdmontongeriatrik kırılganlık ölçeği toplam puanı ve kırılganlık analiz skoru(derecesi) arasında istatiksel olarak pozitif yönde bir ilişki saptandı.(P < 0,001)Yani 65 yaş ve üstü hastalarda kırılganlık artıkça depresyon da artmaktaydı.Çalıştığımız nüfusta 85 yaş üstü grubunkırılganlık düzeyi< 75 ve 75-85 yaş gruplarına göre yüksekti. Erkek cinsiyetin kırılganlık toplam puan ortalaması kadın cinsiyete göre istatiksel olarak anlamlı yüksekti (p<0.001). Sonuç:Çalışmamızda yaşlılarda yaş artıkça, kırılganlık ve depresyon düzeyi artmaktadır.Gelecek yıllarda yaşlı nüfus ve sağlık gereksinmeleri artmaktadır.Taramalarla kırılganlık ve depresyon düzeylerini erken saptayıp kırılganlık ve depresyonu geciktirmek etkin tedavi ve bakım açısından önem kazanmaktadır. Anahtar Kelimeler:Depresyon,kırılganlık, yaşlı