Yenidoğan yoğun bakım ünitesinde yatan term bebeklerin gestasyonel haftalarına göre yatış nedenleri ve neonatal izlemlerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NURSU ILGINER ŞEKER

Danışman: Evrim ALYAMAÇ DİZDAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Term gebelik, 37 hafta ile 41. gestasyon haftası arasındaki sürede devam eden gebelik olarak tanımlanmaktadır. Son yıllarda elektif sezaryen doğumlar sebebiyle gerçekleşen erken term doğumların sıklığının artış göstermesi ile term olarak kabul edilen bu grubun aslında birbirine benzer özellikler göstermediği dikkat çekmiştir. Erken term bebeklerin postnatal dönemde daha yüksek oranda morbidite ve yenidoğan yoğun bakım ünitesi yatış öyküsü olduğu ve gestasyonel yaşın bu durumu belirleyen en önemli faktör olduğunu gösteren çalışmalar mevcuttur. Bu çalışmada hedefimiz erken term doğan bebeklerin diğer term bebeklere göre daha yüksek morbidite riskine sahip olduğu vurgulayarak, elektif erken doğumların önüne geçilmesine katkıda bulunmaktır. Gereç ve Yöntem: Hastanemizde yenidoğan yoğun bakım ünitesine yatırılarak takip edilen ve verilerine ulaşılabilen tüm term yenidoğanlar çalışmaya dahil edildi. Hastalar gestasyonel yaşı 37+0/7 ve 38+6/7 hafta arasında olan birinci grup (erken term) ve gestasyonel yaşı 39+0/7 ile 41+6/7 hafta arasında olanların yer aldığı ikinci grup (tam zamanlı term ve geç term) şeklinde ayrılarak retrospektif olarak incelendi. Anneye ait parametreler; anne yaşı, gestasyonel diyabetes mellitus (GDM), gestasyonel hipertansiyon (GHT), hipotiroidi, preeklampsi/eklampsi, erken membran rüptürü (EMR) varlığı, yardımcı üreme tekniği, çoğul gebelik, doğum şekli ve bebeğe ait parametreler; APGAR skorlaması, doğum ağırlığı, etnik köken, gestasyon yaşına göre küçük (Small for gestational age [SGA]), gestasyon yaşına göre normal ya da gestasyon yaşına göre büyük (Large for gestational age[LGA]) olması, canlandırma ihtiyacı, inotrop ihtiyacı, yatış süresi, mekanik ventilatör ihtiyacı, sarılık gelişimi, fototerapi ihtiyacı, kan değişimi ihtiyacı, polisitemi, kafa içi kanama olup olmadığı, sepsis varlığı, elektrolit bozuklukları, yapısal anomaliler açısından değerlendirildi. Bulgular: Çalışmamıza 834'ü erken term (gestasyonel yaşı 37+0/7 ve 38+6/7 hafta arasında olanlar), 767'si tam zamanlı term ve geç term (gestasyonel yaşı 39+0/7 ile 41+6/7) olan toplam 1601 hasta dahil edildi. Ortalama doğum ağırlığı erken termlerde belirgin olarak düşük bulunurken sezaryen ile doğum oranı anlamlı yüksek bulundu (p<0,001). Erken termlerde yenidoğanın geçici takipnesi (TTN), respiratuvar distres sendromu (RDS) ve pnömoni oranı diğer gruba göre anlamlı olarak fazlaydı (p sırasıyla: <0,001; 0,007; <0,001). Erken term grubun solunum destek ihtiyacı tam zamanlı term ve geç term gruba göre anlamlı olarak yüksekti (p<0,001). Gruplar arasında serbest oksijen ve entübasyon gün sayısı ortalaması açısından fark görülmezken, noninvaziv ventilasyon süresi erken term grubunda belirgin ölçüde fazlaydı (p<0,001). Mekonyum aspirasyon sendromu (MAS) ve sepsis görülme sıklığı tam zamanlı term ve geç term grubunda anlamlı olarak yüksek (p<0,001) iken yenidoğan sarılığı ve hipokalsemi erken termlerde sık görüldü (p sırasıyla <0,001; 0.003). Hipernatremi açısından gruplar incelendiğinde ikinci grupta erken terme göre daha fazla oranda hipernatremi saptandı (p=0,014). Tartışma ve Sonuç: Term bebeklerin kendi içinde birbirine benzer özellikler gösteren bir grup olmadığı, erken term bebeklerin geç pretermlere benzer şekilde fizyolojik olarak tam anlamıyla olgunlaşmamış bir yapıya sahip olduğu bilinmelidir. Zamanında doğmuş olarak kabul edilmelerine rağmen özellikle solunum sıkıntısı nedeniyle yoğun bakım ünitelerine yatış ve solunum destek ihtiyacı bu bebeklerde daha sık olmaktadır. Erken term dönemde doğum dikkatli değerlendirilmeli ve erken term doğumun getireceği yükler göz önünde bulundurularak elektif erken sezaryen doğumların önüne geçilmelidir. Anahtar Kelimeler: Erken term, tam zamanlı term (full term), geç term, gestasyonel hafta