Kord kanında 25-hidroksivitamin-D3 düzeylerinin oksidatif stresle ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ZEYNEP KAMİL KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELTEM ÇAKMAK
Danışman: Güner KARATEKİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Vitamin D'nin kalsiyum metabolizmasındaki klasik etkilerinin yanında; başta immün sistem, hücre döngüsü ve metabolizması olmak üzere birçok sistem üzerinde düzenleyici etkisi bulunmaktadır. Gebelerde, obez çocuklarda ve astımlı çocuklarda yapılan çalışmalarda düşük 25-Hidroksivitamin-D düzeylerinin artmış oksidatif stres ile ilişkili olduğu gösterilmiştir. Vitamin D eksikliği gebelerde sık görülür, yenidoğanların vitamin D düzeyleri annelerinin düzeyleriyle koreledir. Yenidoğanda vitamin D yetersizliği, oksidatif strese neden olarak mortalite ve morbiditenin artmasına katkıda bulunabilir. Çalışmamızda kord kanındaki 25(OH)D3 düzeylerinin oksidatif stres üzerinde etkili olup olmadığı araştırıldı. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamız, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi doğumhanesinde eylül ayında doğan 89 anne bebek çifti ile yapıldı. Normal vajinal yolla veya elektif sezaryenle doğan, doğum haftası 37-42 arasında olan bebekler ve anneleri çalışmaya alınırken; acil sezaryen doğumla doğan, entübe edilen, kalp masajı yapılan, annesinde koryoamniyonit olan, önemli doğumsal anomalisi olan ve asfiksi tanısı alan bebekler çalışmaya dahil edilmedi. Kord kanı örneklerinde 25-Hidroksivitamin-D3 (25(OH)D3), Total Antioksidan Kapasite (TAC), Total Oksidatif Stres (TOS), HsCRP çalışıldı ve oksidatif stres indeksi (OSI) hesaplandı. Annelerin sosyodemografik verileri ve gebelik takibine ait bilgiler, bebeklerin ilk 24 saatlik izlem bilgileri kaydedildi. Veriler SPSS 22.0 programına işlendi ve istatistiksel testler yapıldı, p değeri 0.05 ve altında ise istatistiksel anlamlı olarak kabul edildi. BULGULAR: Çalışmamızda, kord kanı 25(OH)D3 düzeyleri %77,5 hastada <30ng/ml, %32,6 hastada <20ng/ml saptandı. Annelerin sadece %20,2'sinin gebelik boyunca düzenli D vitamini kullandığı saptandı. Kord kanındaki 25(OH)D3 düzeyleri ≥30ng/ml olanlarda TOS ve OSI değerleri, 30ng/ml'nin altında olanlara göre ix istatiksel anlamlı ve düşük bulundu (TOS için p:0,013, OSI için p:0,044). 25(OH)D3 düzeyleri <20ng/ml olan olgular ve ≥20ng/ml olan olgular kıyaslandığında TAC, TOS, OSI arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı. Kord kanındaki 25(OH)D3 düzeyleri ≥30ng/ml olan bebeklerin HsCRP düzeyleri, 30ng/ml'nin altında olan gruba göre istatiksel olarak anlamlı olacak şekilde yüksek saptandı (p=0,014). Gebelikte aktif sigara içen ya da pasif sigara teması olan gebelerin bebeklerinde, hiç sigara maruziyeti olmayan annelerin bebeklerine kıyasla TAC değeri istatiksel olarak anlamlı ve düşük saptandı (p:0,002). Gebeliğinde sigara içmeyen anneler arasında sigaraya pasif maruziyeti olanların TAC değerleri, pasif maruziyeti olmayanların TAC değerlerine göre istatiksel olarak anlamlı ve düşük saptandı (p:0,001). Beden kitle indeksi 25'in üzerinde olan annelerin istatistiksel anlamlı olacak şekilde daha yüksek oranda sezaryen doğum yaptığı saptandı (p:0,013). Beden kitle indeksi 18,5'in altında olan annelerin bebeklerinin diğerlerine göre baş çevresi ve boyu istatistiksel olarak anlamlı ve düşük (boy için p:0,001, baş çevresi için p:0,035), kord kanı TOS değerleri ise istatistiksel olarak anlamlı ve yüksek saptandı. (p:0,005). SONUÇ: Kord kanında 25(OH)D3 ≥30ng/ml olduğunda TOS ve OSI'nin daha düşük saptanması, optimal 25(OH)D3 düzeyinin en az 30ng/ml olması gerektiğini gösterir. Çalışmamız, kord kanında 25(OH)D ve TOS arasındaki ilişkiyi gösteren literatürdeki ilk çalışmadır. Oksidatif stresin olumsuz etkilerinden korunmak için gebelerde vitamin D düzeyleri en az 30ng/ml seviyesinde tutulmalıdır. Anahtar kelimeler: kord, oksidatif, stres, vitamin D, yenidoğan