0-6 ay arası bebeklerde infantil kolik sıklığı ve anne beslenmesinin etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA YAZLA
Danışman: Güzin ZEREN ÖZTÜRK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: İnfantil kolik (İK) bebeklerde ilk aylarda sık görülen aşırı ağlama ile karakterize bir sendromdur. Sıklığı kullanılan tanı kriterlerine ve toplumsal farklılıklara bağlı olarak geniş bir aralığa sahiptir. Etyolojisi net olarak aydınlatılamamış olmakla beraber anne sütü alan bebeklerde annenin tükettiği bazı gıdaların süte geçerek kolik semptomlarını tetiklediği bilinmektedir. Biz de çalışmamızda 0-6 ay arasındaki bebeklerde İK sıklığını belirlemeyi, annenin diyet değişikliğinin ve yeme farkındalığının İK üzerine etkisini değerlendirmeyi amaçladık. GEREÇ YÖNTEM: Çalışmamıza, 1 Nisan-31Haziran 2020 tarihleri arasında, herhangi bir sebeple polikliniğe başvuran 3-24 hafta arasında bebeği olan ve çalışmaya katılmayı kabul eden anneler dahil edildi. Annelere bebeklerine ait veriler, İK tanı kriterleri, ebeveynlerin sosyodemografik özellikleri, annenin gebelik ve lohusalık öyküsü ve beslenme değişkenlerinin sorulduğu anket yüz yüze uygulandı. Emziren annelere Yeme Farkındalığı Ölçeği (YFÖ-30) uygulandı. Verilerin istatistiksel analizinde SPSS 23.0 paket programı kullanıldı. 0,05'in altında bulunan p değerleri anlamlı kabul edildi. BULGULAR: Çalışmaya alınan 135 bebeğin % 51,1 (n: 69)'i kız, % 48,9 (n: 66)'u ise erkektir. Bebeklerin yaş ortalaması 11,73±7,39 haftadır. Çalışmamızda İK sıklığı %18,5 (n:25) olarak hesaplandı. Kolik tanısı konulan bebeklerin ise %60 (n:15)'ı kız, %40 (n:10)'ı erkektir. Bebeklerin cinsiyeti, doğum kiloları ve doğum haftalarıyla İK arasında ilişki saptanmadı. Yaş dağılımına göre İK'nin ilk 12 haftada daha sık görüldüğü tespit edildi. Annelerin sosyodemografik özelliklerine bakıldığında yaş, sigara kullanımı, eğitim düzeyi ve vücut kitle indeksi (VKİ) ile İK arasında anlamlı bir ilişki saptanmadı. Sık sık gaz, şişkinlik vb bağırsak problemleri yaşayan annelerin bebeklerinde İK anlamlı düzeyde yüksek saptandı. Kolikli bebeği olan annelerin tüketilen herhangi bir gıdadan sonra bebekte ağlama ataklarını daha sık yaşadığı saptandı. Ayrıca annelerin gaz yapar düşüncesiyle bazı gıdaları diyetinden çıkarmasıyla İK arasında anlamlı bir ilişki olduğu gösterildi. Kolikli bebeği olan annelerin diyetlerinden en çok baklagil ve meyveyi çıkardıkları saptanmakla beraber diyetten çıkarılan besin grupları ile kolik arasında anlamlı bir ilişki gösterilemedi. Bebeğine İK tanısı konulan emziren annelerin YFÖ-30'a göre yeme farkındalıkları ile düşünmeden yeme ve yeme kontrolü alt ölçek puanlarının anlamlı düzeyde düşük olduğu saptandı. SONUÇ: İnfantil kolik ilk 12 haftada daha sık görülmektedir. Uzun yıllardır araştırılmasına rağmen etyolojisi ve tedavisi hala net olarak bilinmemektedir. Bununla beraber annenin tükettiği gıdalar ağlama atakları üzerine etkilidir. Ailelere ağlamaların zamanla kendiliğinden azalarak kaybolacağı söylenmeli, semptomları azaltmaya yönelik önerilerde bulunulmalıdır. Ayrıca anne sütü alan bebeklerde emzirmenin kesilmemesi tavsiye edilmelidir. Anahtar kelimeler: İnfant, kolik, beslenme