Ameliyat öncesi farklı cerrahi el yıkama yöntemlerinin ve yıkanma süresinin eldeki bakteriyel flora üzerine etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, CERRAHİ HASTALIKLAR HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMİNE ARICI PARLAK

Danışman: Emine İYİGÜN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, ameliyat öncesi farklı cerrahi el yıkama yöntemlerinin ve yıkanma süresinin eldeki bakteriyel flora üzerine etkisini değerlendirerek, yöntemlerin ve sürelerin etkinliğini karşılaştırmak, ayrıca sağlık profesyonellerinin cerrahi el yıkama yöntem ve süresi konusunda tercihlerini belirlemek amacıyla iki aşamada planlanmış bir araştırmadır. Birinci aşaması kesitsel, ikinci aşaması ise randomize kontrollü klinik araştırmadır. Araştırma, Haziran 2019-Mart 2020 tarihleri arasında gerçekleşmiştir. Birinci aşamada, 255 katılımcı ''Cerrahi El Yıkama Gözlem Formu'' doğrultusunda gözlemlenmiş ve ''Cerrahi El Yıkama Anket Formu'' doğrultusunda anket uygulanmıştır. Araştırmanın ikinci aşamasında ise, 180 katılımcı her grupta 45 kişi olacak şekilde dört gruptan birine dahil edilmiştir. Bu gruplardan, Grup I tırnaklarını fırçalayarak cerrahi el yıkamayı gerçekleştirirken, Grup II fırçalamadan gerçekleştirmiş ve cerrahi el yıkama sürelerinin bir dakika olması sağlanmıştır. Aynı şekilde Grup III tırnakları fırçalayarak cerrahi el yıkamayı gerçekleştirirken, Grup IV fırçalamadan gerçekleştirmiş ve cerrahi el yıkama sürelerinin iki dakika olması sağlanmıştır. Tüm gruplardaki katılımcıların aktif ellerinden cerrahi el yıkama öncesi, cerrahi el yıkamadan hemen sonra ve ameliyatın bitiminde ''Eldiven Sıvı Tekniği'' yöntemiyle üç kez mikrobiyolojik kültür için örnek alınmıştır. Verilerin analizi için tanımlayıcı istatistikler, nonparametrik ve parametrik testler kullanılmıştır. Cerrahi el yıkama gözlem sonucunda katılımcıların %90'dan fazlasının fırça kullanmayı tercih etmedikleri anket sonucunda ise, %63,2'sinin fırça kullanmayı tercih ettikleri saptanmıştır. Yine gözlem sonucu katılımcıların toplam cerrahi el yıkama sürelerinin 72,16±39,81 saniye olduğu, anket sonucunda ise 214,94±109,58 saniye olduğunu ifade ettikleri görülmüştür. Uygulama aşamasında ise, fırça kullanan ve kullanmayan grup arasında cerrahi el yıkama sonrası yapılan karşılaştırmada, Grup I (Fırçalı 1dk) ve Grup II (Fırçasız 1 dk) arasında fark saptanmazken, Grup III (Fırçalı 2 dk) ve Grup IV (Fırçasız 2 dk) arasında tırnaklarını fırçalayan grubun ellerindeki bakteri sayısının istatistiksel olarak anlamlı olacak şekilde yüksek olduğu görülmektedir (p 0,05). Ameliyatın bitiminde alınan örneklerde gruplar arasında fark olmadığı görülmektedir (p>0,05). Bu sonuçlar doğrultusunda, cerrahi el yıkama sırasında tırnakların fırçalanmasının bakteri yükünü azaltmada fayda sağlamadığı düşünülmektedir. Ayrıca, bir dakika cerrahi el yıkamanın, iki dakika kadar etkili ve güvenilir olduğu saptanmıştır. Bu araştırmanın sonuçlarına göre, tırnakları fırçalamadan bir dakika yapılan cerrahi el yıkamanın tercih edilmesi önerilmektedir.