Kalem eğitimi için başvuran tip 2 diyabetes mellitus hastalarında sağlık okuryazarlığının tedavi sonuçlarına etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, BURSA YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SÜMEYYE TUNA
Danışman: Hakan DEMİRCİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, subkutan enjeksiyon tedavi eğitimi için eğitim hemşiresine yönlendirilen DM hastalarında sağlık okuryazarlığını ölçmeyi ve elde edilen sonuçlarla tedavi sonuçlarını karşılaştırmayı amaçladık. Yöntem: Araştırmanın evrenini Ocak 2018 - Şubat 2018 döneminde S.B.Ü. Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi diyabet eğitim polikliniğine kalem eğitimi için başvuran 18 yaş üstü 200 gönüllü subkutan enjeksiyon (insülin veya eksenatid) tedavisi alan Tip2 DM hastası oluşturdu. Standardize Mini Mental testi (SMMT) ve Sağlık Okuryazarlığı Anketi- Avrupa Birliği (SOYA-AB) anketi kullanıldı. Veri toplanmasında yüz yüze görüşme tekniği kullanıldı, ayrıca hastane laboratuvar arşiv kayıtlarından hastaların kalem eğitimine başvuru anındaki HbA1c değerleri ve eğitimden 3 ay sonraki dönemde diyabet poliklinik kontrolüne gelen hastalardaki HbA1c değerleri kaydedildi. İstatistiksel analizler için SPSS programı kullanıldı ve p<0.05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Bulgular: Araştırma sonucunda genel sağlık okuryazarlığı yetersiz/sınırlı olan katılımcı oranı toplamı %83 olarak saptandı. Aynı nüfusta demans sıklığı % 24 olarak belirlendi ve genel sağlık okuryazarlığı durumu ile mini mental test puanları arasında doğrusal bir ilişki vardı. Kalem eğitimi verilen hastalarda HbA1c düzeyinde meydana gelen azalma miktarı, sağlık okuryazarlığı yeterli olan ve demans saptanmayan grupta daha fazla olmuştur. Sonuç: Diyabet hastalarının kronik hastalıkların yönetimlerini doğru yapabilmeleri için, kendilerine verilen eğitimleri anlayarak, yaşam biçimi davranışlarını ve doğru tedavilerini uygulamaları gerekmektedir. Bu da hastaların sağlık okuryazarlılarının arttırılmasıyla mümkündür. Aile hekimleri gerekli eğitimlerle hastalarının sağlık okuryazarlığı konusundaki eksikliklerini giderecek çalışmalar yapmalıdırlar. Anahtar kelimeler: Sağlık okuryazarlığı, diyabetes mellitus, demans, kalem eğitimi, HbA1c