Çocukluk çağı malignitelerinde kemoterapi tedavisinin hastaların kas kütlesine olan etkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İREM AYŞE ATASOY

Danışman: Erman ATAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çocukluk Çağı Malignitelerinde Kemoterapi Tedavisinin Hastaların Kas Kütlesine Olan Etkisi Amaç: Sarkopeni erişkin kanser hastalarında sık görülmekte, mortalite ve morbiditeye olumsuz etki etmektedir. Geriatrik hastalarda tanımlanmış ve kullanılan bu parametre ile ilgili çocukluk çağında yeterince çalışma bulunmamaktadır. Çocukluk çağı malignitelerinde uygulanan tedavinin kas kütlesine olan etkisini ortaya koymayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çocukluk çağı malignitesi tanısı almış 17 hasta ve sağlıklı hastaların yaş cinsiyet dağılımı ile uyumlu 85 sağlıklı çocuk çalışmaya dahil edildi. Hasta grubun tanı anında, tedavilerinin 3 ve 6.aylarında biyoimpedans cihazı ile vücut ölçümü yapıldı. El dinamometresi ile el kası kavrama kuvvetleri sağ ve sol el için ayrı ayrı ölçüldü. Kreatinin kinaz (CK) değerlerine bakıldı. Sağlıklı grupta ise sadece bir kere el dinamometresi ve biyoimpedans ölçümü yapıldı. Bulgular: Hasta grubunun ortanca yaş değeri 11 (6-18) yıl, kontrol grubunun ise 12 (7-17) cinsiyet yönünden hasta grubunda 2 (%11,8) kız ve 15 (%88,2) erkek, kontrol grubunda 10 (%11,8) kız 75 (%88,2) erkek vardı. Hasta grubunu oluşturan 17 katılımcının 9 (%53)'unda lösemi, 3 (%17,6)'ünde Ewing sarkom, 2 (%11,8)'sinde osteosarkom vardı. Hasta grubunda 3. ve 6. ay kreatinin kinaz değerlerinin, kemoterapi öncesi döneme göre düşük düzeylerde olduğu tespit edildi. Gövde, sağ kol, sol kol, sağ bacak, sol bacak kas kütlelerinin kemoterapi tedavisi öncesine göre kemoterapi tedavisi sonrası 3 ve 6.aylarda düştüğü görüldü. Sağ el ve sol el kavrama kuvvetleri de benzer şekilde kemoterapi tedavisi öncesine göre kemoterapi tedavisi sonrası 3 ve 6.aylarda düştüğü saptandı. Sonuç: Çocukluk çağı maligniteleri ile takipli hastalarda hastalığın kendisine ve tedavisine bağlı kas kütlesinde azalma görülmektedir. Hastaların kas gücünde de azalma tesbit edilmiştir. Kas kütlesi ile beraber kas gücünün de azalması demek olan sarkopeni çocuk kanser hastalarında görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Sarkopeni, kemoterapi, malignite, çocuk, biyoimpedans, el dinamometresi