Diyabetik makula ödemi hastalarında kist içi hiperreflektivitenin intraoküler inflamasyon düzeyi ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TAHSİN UZUNDEDE
Danışman: Akın ÇAKIR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Diyabetik makula ödemi (DMÖ) bulunan hastalarda optik kohorens tomografi (OKT) kesitlerinde görülen kistlerin iç reflektivitesinin, ön kamara sitokinleri ve diğer OKT biyobelirteçleri ile ilişkisini göstermeyi amaçladık. İkincil olarak yapılan intravitreal enjeksiyon türünün kist içi hipereflektivite üzerine olan etkisi araştırıldı. Gereç Yöntem: Çalışmamız prospektif gözlemsel, randomize olmayan bir çalışma olarak tasarlanmış olup 28 Şubat 2024- 28 Ağustos 2024 tarihleri arasında Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi Göz Hastalıkları Retina Departmanı'nda takipli, dirençli diyabetik makula ödemi tanısı konmuş ve muayenesinde katarakt tespit edilen hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Hastalara, katarakt ameliyatı ile aynı seansta planlanmış intravitreal enjeksiyon (aflibercept veya deksametazon) tadavisi uygulanmıştır. Katarakt dışında herhangi bir ek intraoküler patolojisi bulunmayan ve katarakt operasyonu planlanmış hastalar ise kontrol grubu olarak çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışma grubundaki hastaların 1. gün ve 1.aydaki OKT kesitlerindeki kist içi reflektivite değerleri Image J programı kullanılarak ölçülmüştür. Katarakt ameliyatı esnasında alınan ön kamara sıvısı örneklerinde IL-1B, 1Ra, 2, 4, 6, 8, 10, TNF, Ang 2, FGF, HGF, PDGF, TIMP, VEGF değerleri ölçülmüştür. Sitokin değerleri ile DMÖ varlığı, santral makula kalınlığı (SMK), en iyi düzeltilmiş görme keskinliği (EİDGK) ve kist içi reflektivite ölçümleri arasında olan ilişkiye bakılmıştır. SMK, EİDGK ve kist içi reflektivite ölçümlerinin postoperatif değişimleri ile yapılan enjeksiyon türü ve ön kamara sitokin seviyelerinin bu değişim üzerine olan etkisi incelenmiştir. Bulgular: Çalışmamıza 67 hastanın 80 gözü dahil edildi. Buna göre çalışma grubu 28 göz deksametazon implant grubu, 28 göz aflibercept grubu olmak üzere totalde 56 gözden oluşurken; kontrol grubunda 24 göz bulunmaktaydı. DMÖ grubu ile kontrol grubu arasında ön kamara sitokinleri açısından IL-6, 8, IFNg, Ang-2, HGF, PDGF ve VEGF değerlerinde istatiksel olarak anlamlı fark tespit edildi. Bu sitokinlerden IL-6, IL-8, Ang-2, IFNg, HGF ve VEGF ölçümlerinin DMÖ grubunda daha yüksek olduğu görülürken PDGF ölçümleri kontrol grubunda daha yüksekti (p:0.001,p<0.001, p<0.001, p:0.003, p<0.001, p<0.001, p<0.001; sırasıyla). Kist içi reflektivite ölçümlerinin IL-1b, IL-6, IL-8 ve IL-10 ile korele olduğu tespit edilmiştir (p:0.039, R: 0.277; p: 0.003, R: 0.395; p<0.001, R: 0.506; p: 0.049, R: 0.265; sırasıyla). SMD, sert eksüda ve HRN gibi OKT biyobelirteçleri ile kist içi reflektivite ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu görüldü (p:0.003, R: 0.393; p<0.001, R: 0.504; p<0.001, R: 0.660; sırasıyla). OKT biyobelirteçleri arasından SMD IL-6, IL-8, HGF ve VEGF düzeyleri ile korele iken; sert eksüda IL-4, HRN IL-8 ile korele bulundu (p: 0.013, R:0.329; p: 0.005, R:0.369; p:0.030, R:0.290; p:0.004, R: 0.375; p:0.016, R:0.319; p: 0.031, R: 0.288; sırasıyla). Sonuç: Ön kamara inflamatuvar sitokinleri ile kist içi reflektivite ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı korelasyon bulunmaktadır. Bu bulgu, diğer OKT biyobelirteçler ile olan korelasyonu ile birlikte değerlendirildiğinde artmış kist içi reflektivitenin intraoküler inflamatuvar durum ile yakından ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu bilgiler ışığında kist içi hiperreflektivite yeni bir OKT biyobelirteç olarak değerlendirilmelidir. Anahtar kelimler: Diyabetik makula ödemi, kist içi reflektivite, ön kamara, sitokin, inflamasyon