Graves hastalığı tanılı çocuk hastalarda ilaç dozu ve remisyon arasındaki ilişkinin ve yan etki profilinin araştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ÜMRANİYE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BETÜL GÖNEN

Danışman: Heves KIRMIZIBEKMEZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çalışmamızda Graves hastalığı tanısı olan 18 yaş altı hastalarda tedavide ilaç dozu, tedavi süresi, remisyon oranı, remisyonu etkileyen faktörler ve ilaca bağlı yan etkilerin araştırılması ve tedavi yaklaşımı konusunda güncel bilgilere katkı oluşturmak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: 01.01.2014-01.01.2024 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Endokrinoloji Kliniği'nde Graves hastalığı tanısı alan, tedavisi düzenlenen ve izlenen, Graves hastalığı tanısı ile en az 1 yıldır takip ediliyor olan, tedaviye uyumu iyi ve kontrollere düzenli gelen 18 yaş altı hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Hastaların tanıda yaş, cinsiyet, yakınma, özgeçmişinde ek hastalık, kronik ilaç kullanımı, fizik muayene bulguları, laboratuvar parametreleri, uygulanan tedavi ajanının dozu, ötiroid olma süresi, tedavinin 3. ayı sonunda laboratuvar parametreleri, izlemde ilaca maruz kaldığı toplam süre ve doz, izlemde rastlanan yan etkiler ve bu etki saptandığında klinik ve laboratuvar bulguları değerlendirildi. Bulgular: Çalışma kriterlerine uyan 70 hasta çalışmaya dahil edildi. Kız: erkek oranı 9:1; tanı yaşları 3-17 arasında ortalama 13,4 yıl olarak saptandı. Tanıdaki tiroid volümü, vücut ağırlığı ve VKİ ile; tanıda TRAb düzeyleri ise sT4, sT3, tiroid volümü, tedavinin 3. ayında sT3 düzeyleri ile pozitif korelasyon göstermekteydi. Hastalarda tedavi başladıktan sonra ötiroid olma süresi ortalama 7,0±5,89 hafta idi. İzlemde 20 hastada (%28,5) remisyon gerçekleşti, remisyon gelişme süresi ortalama 12,1 ay olarak saptandı. Remisyon süresi tanıda sT3 düzeylerinin yüksekliği ile pozitif korelasyon göstermekteydi. İzlemde remisyon sağlanmış olan hastalar ile remisyona girmeyenler karşılaştırıldığında yaş, cinsiyet, aile öyküsü, puberte durumu, guatr varlığı, oftalmopati varlığı parametreleri açısından anlamlı fark saptanmadı. Remisyon sağlananlarda vücut ağırlığı SDS, sT3 ve tiroid volümleri değeri daha düşük idi. Remisyon oranı açısından düşük ve yüksek doz metimazol başlananlar arasında anlamlı fark yoktu. 70 olgunun 4'ünde yan etki olarak deri döküntüsü ve kaşıntı izlendi. İzlemde beyaz küre, AST ve ALT düzeyleri değerlendirildiğinde daha yüksek dozlarda dahi anlamlı yan etki saptanmadı. Sonuç: Tedavi izleminde remisyon açısından en önemli "olumsuz öngörücü" faktörlerin tanıda tiroid hormon düzeyi yüksekliği, TRAb düzeyinin yüksekliği, tiroid volümünün fazlalığı olarak bulunmuştur. Metimazol tedavisini daha yüksek dozda başlamanın hastalığın prognozunu etkilemediği saptandı. Çalışmamızın sonuçları çocukluk çağında Graves hastalığının medikal tedavisinin düşük dozlarda da etkili olduğu, fakat daha yüksek dozlar gerekirse bunun da güvenli olduğu görüşünü desteklemiştir. Anahtar Kelimeler: Hipertiroidi, Graves Hastalığı, Metimazol, Remisyon, Yan Etki