Gebelerin mevsimsel grip aşısı ile ilgili bilgi, tutum ve davranışları


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DALIA S. S. WAFI

Danışman: Güven BEKTEMÜR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışma, gebelerin mevsimsel grip aşısına ilişkin bilgi, tutum ve davranışlarını değerlendirmeyi ve aşı olma kararlarını etkileyen faktörleri belirlemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, gebelikte grip enfeksiyonunun riskleri ve aşının hem anne hem de bebek için faydalarına yönelik farkındalık da incelenmiştir. Yöntem: Şubat ile Ekim 2024 tarihleri arasında Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde kesitsel analitik bir çalışma yürütülmüştür. Veriler, yapılandırılmış yüz yüze anketler aracılığıyla toplanmış ve SPSS yazılımı ile analiz edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların %33'ü ikinci gebeliğinde olup, %92,8'i önceki gebeliklerinde mevsimsel grip aşısı yaptırmamıştı. Gebelik sırasında tetanos aşısı yaptıranların oranı %76,6 iken, yalnızca %7,6'sı grip aşısı olmuştu; bu aşıyı olanların %73,3'ü kararlarını sağlık çalışanlarının önerileri doğrultusunda almıştı. Aşı yaptırmama nedenlerinin başında sağlık profesyonellerinden yeterli tavsiye alınmaması (%46,2) ve aşının bebeğe zarar vereceği endişesi (%30,2) yer almaktaydı. Katılımcıların %61,4'ü gribi ciddi bir hastalık olarak görürken, %64,5'i gebelerin daha yüksek risk altında olduğunu bilmekteydi. Ancak %41,6'sı aşının komplikasyonları önleyip önlemediğinden emin değilken, %42,7'si aşının güvenliği konusunda yeterli bilgiye sahip değildi. Yüksek eğitim düzeyine sahip ve Türk uyruklu olan kadınların aşılanma oranı anlamlı şekilde daha yüksekti (p<0,001; p=0,011). Sonuç: Sağlık profesyonellerinden yeterli tavsiye alınamaması, gebelikte grip aşısı yaptırmanın önündeki en büyük engel olarak belirlenmiştir. Ayrıca, yan etki korkusu ve özellikle bebeğe zarar verme endişesi de aşı yaptırma oranlarını düşürmüştür. Sağlık ekiplerinden daha güçlü bilgilendirme ve danışmanlık, aşılama oranlarını artırabilir ve anne-bebek sağlığına olumlu katkı sağlayabilir.