Triple negatif, triple pozitif ve HER2 zengin tip meme karsinomlarında tümör infiltre lenfosit ve makrofaj subtiplerinin moleküler tip ve klinikopatolojik parametrelerle ilişkisi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGE ŞAHİN ELMAS

Danışman: Funda TAŞLI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve amaç: Bu çalışmada triple negatif (TNMK), HER2-zengin tip ve triple pozitif (TPMK) meme karsinomları (MK) gibi yüksek mutasyon yüküne sahip tümörlerle, tümör infiltre lenfosit (TİL) ve tümör ilişkili makrofaj (TAM) subtipleri arasındaki ilişki ve bu ilişkinin klinik-histopatolojik parametrelere etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Materyal-metot: Çalışmamıza, 2017-2023 yılları arasında MK nedeniyle opere olmuş; TNMK, TPMK ve HER2-zengin tanısı almış 144 olgu dahil edilmiştir. Yoğun immün hücre infiltrasyonu (İHİ) olan bloklara immün subtiplendirme amacıyla CD3, CD8, CD56, FOXP3, CD68 ve CD163 immünohistokimyasal boyaları uygulanmıştır. Bulgular: Çalışmamızda İHİ ile yüksek histolojik derece, düşük lenf nodu metastazı (LNM) ve erken T evresi arasında anlamlı ilişki izlenmektedir. TİL analizinde, CD3 ve CD8 TİL'ler yüksek histolojik dereceyle; CD8+ lenfositler; yüksek tümör boyutu ve ileri evreyle ilişki göstermektedir. Şiddetli FOXP3 skoru izlenen olgularda uzun DFS ve düşük in situ karsinom oranları saptanmıştır. TAM analizinde, şiddetli CD68 düzeyleri; yüksek histolojik derece, nekroz, p53 mutasyonu ve düşük LNM, erken evre gibi parametrelerle ilişkilidir. TAM subgrup analizinde ise; CD163+(M2) ve M1 makrofajların yüksek düzeyleri, yüksek histolojik dereceyle ilişkilidir. Yüksek CD56 infiltrasyonu, yüksek histolojik derece ve kısa sağkalım süreleri ile ilişkili bulunmuştur. TNMK/HER2-zengin tümörlerde, yüksek TAM ve CD56 skorları saptanmıştır. Neoadjuvan kemoterapi alan (NAK+) ve almayan (NAK-) gruplarda; tümör immün mikroçevresinin (TME) immünojenik karakteristiklerindeki değişiklikler değerlendirildiğinde, NAK+ grupta immün hücre skorlaması (İHS) şiddetinde, CD3 ve CD8(+) lenfositlerde azalma görülmekle birlikte makrofaj subgruplarında NAK'a bağlı sayısal değişim izlenmemiştir. Sonuç: Çalışmamızdaki sonuçlar, TME'yi oluşturan İHİ ve TAM-TİL subgrup dağılımının; tümör histopatolojisi, moleküler subtipler ve NAK ile değişkenlik gösterebileceğini düşündürmüştür. Ayrıca bulgularımız NAK sonrası re-modüle olarak yeniden yapılandırılmış TME'de; TAM'ların TİL'lere kıyasla daha etkin olabileceğini ve iki immün hücre grubu arasındaki oransal farkın prognoz üzerinde etkili olabileceğini düşündürmüştür. Özetle immün sisteme yönelik tedavi stratejileri planlanırken, TAM'ların da etkisi göz ardı edilmeden daha bütüncül bir yaklaşım uygulanmalıdır.