Terapötik plazmaferez tedavisinin nefroloji hastalıklarında kullanılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YAGUT SAFAROVA

Danışman: Fatma AYERDEN EBİNÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

GİRİŞ: Terapötik plazmaferez (TPZ) işlemi plazmanın kandan uzaklaştırılması ve geride kalan kan hücrelerinin bir replasman sıvısı ile birleştirilerek hastaya geri verilmesidir. TPZ işlemi özellikle immünolojik kökenli hastalıkların tedavisinde etkilidir. Bu çalışmada Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Ankara Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniğinde 2015-2020 yılları arasında plazmaferez tedavisi uygulanan hastalar geriye dönük olarak değerlendirilmiştir. MATERYAL VE METOD: Hastaların demografik verileri, klinik tanıları, laboratuvar sonuçları hasta dosyaları ve aferez ünitesi kayıtlarından geriye dönük olarak tarandı. Her hasta için TPZ endikasyonu, seans sayısı, sıklığı, replasman sıvısı, venöz giriş yolu, komplikasyon varlığı, hemodiyaliz ihtiyacı ve laboratuvar verileri kaydedildi. SONUÇLAR: Çalışma süresince kliniğimizde 50 hastaya 260 seans TPZ işlemi uygulandı. TPZ işlemi olgu başına en az 2, en fazla 10 seans uygulandı. Hasta başına ortalama seans sayısı 5,1±1,35 hesaplandı. Replasmam sıvısı olarak seansların 10 (%3,8)'nunda albümin, 250 (%96,2)'sinde TDP kullanıldı. Tüm seanslarda an- tikoagülan olarak heparin kullanıldı. Vasküler girişim yeri seansların 15 (%5,76)'inde femoral kateter, 8 (%3,07)'inde AV-fistül, 237 (%91,15)'sinde santral venöz kateterdi. En sık TPZ endikasyonu AAV ve AAR'du. TPZ işlemi sırasında ve sonrasında 33 (%66) hastada komplikasyon gelişti. Toplam 46 komplikasyon görüldü. Tedaviden hemen sonra hastaların %34'ü, 6 ay sonrasında ise %48'i hemodiyaliz bağımlı oldu. TARTIŞMA: Çalışmamızda TPZ tedavisinin en sık AAV ve AAR tanılarında uygulandığı tespit edilmiştir. TPZ endikasyonu olarak bu iki tanı %84 gibi yüksek bir oranda yer tutmuştur. Diyaliz ihtiyacına göre tedavi yanıtına baktığımızda 6.ay sonuçlarımızda AAR'da %43, AAV'de %62 oranında bir başarı elde edilmiştir. Literatürde ANCA ilişkili vaskülit ve AAR tedavisinde TPZ kullanımı ile ilgili az sayıda kanıt yer almaktadır. TPZ tedavisinin böbrek hastalıklarında daha güvenli ve etkili kullanılabilmesi için kanıt düzeyi artırılmalıdır. Nefroloji alanında yayınlanacak merkez deneyimleri ve vaka raporları TPZ'nin hem kanıt değerini artırmak hem de doğru protokolleri belirlemek için fay dalıdır. Anahtar Kelimeler: Plazmaferez, ANCA ilişkili vaskülit, Böbrek hastalıkları