Major depresif bozukluk tanılı hastaların BDNF ilişkili kan miRNA düzeylerinin klinik özellikler ve çocukluk çağı travması ile ilişkisinin değerlendirilmesi: Karşılaştırmalı bir çalışma


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KONYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EBRU ÇİFTÇİ

Danışman: İkbal İNANLI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

AMAÇ: MDB'li hastalar ile sağlıklı bireylerde serumdaki let-7a-3p, miR-206, miR-155-5p, miR-134-5p düzeylerinin karşılaştırılması ve MDB'de düzeyi değişen miRNA'ların belirlenmesi ve bu miRNA'ların MDB'de serum düzeylerinin biyobelirteç olarak kullanılabilirliğini göstermeyi amaçladık. Ayrıca bu biyobelirteç adaylarının klinik özellikler ve çocukluk çağı travması ile ilişkisini değerlendirmeyi amaçladık. YÖNTEM: Çalışmamıza, DSM-5 kriterlerine göre MDB tanısı alan 48 hasta ile yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi bakımından eşleştirilmiş 48 sağlıklı kontrol alınmıştır. Hastaların belirtilerini ve hastalığın şiddetini değerlendirmek amacıyla Hamilton Depresyon Değerlendirme Ölçeği (HAM-D), Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (ÇÇTÖ), İntihar Olasılığı Ölçeği (İOÖ), Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği (COPE) ve Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği (MoCA) uygulandı. Serum miRNA düzeyleri Real Time PCR (Q-PCR) yöntemi ile ölçüldü. BULGULAR: Depresyon ve kontrol grupları arasında yapılan karşılaştırmalar sonucunda; MDB'li hastalarda miR-134-5p düzeyinin kontrollere göre anlamlı olarak azaldığı (p<0.001) ve miR-206 düzeyinin hastalarda kontrollere göre anlamlı olarak yüksek olduğu bulunmuştur (p=0.002). Hastaların periferik kanda ölçülen miR-134-5p düzeyii ile depresif belirti süresi (r=0,030 p=0.034) arasında pozitif yönde; MoCA puanı (r=-0.308 p=0.033) ve COPE işlevsel olmayan başa çıkma puanı (r=-0.289 p=0.046) arasında negatif yönde anlamlı doğrusal ilişki saptanmıştır. Oluşturulan model sonucunda; MoCA, ÇÇTÖ fiziksel istismar ve COPE işlevsel olmayan başa çıkma ölçek puanları miR-134-5p düzeylerini öngören değişkenler olarak belirlendi (sırasıyla; p=0.049, p=0.024 ve p=0.049). SONUÇ: Çalışmamızın başlıca bulgusu MDB'li hastalarda miR-134-5p düzeyinin anlamlı olarak düşük ve miR-206 düzeyinin anlamlı olarak yüksek bulunmasıdır. Bu bulgu MDB etyopatogenezinde miRNA'ların yerinin aydınlatılması açısından önemli bir bilgidir.