Koroner yoğun bakım ünitesinde yatan hastalarda dispne, yorgunluk ve uyku kalitesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FİDAN BİLBAY
Danışman: Besey ÖREN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırma, koroner yoğun bakım ünitesinde yatan hastalarda dispne, yorgunluk ve uyku kalitesi arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel tipteki bu çalışma, bir üniversite hastanesinin koroner yoğun bakım ünitesinde yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini, çalışmaya katılmaya gönüllü olan 250 hasta oluşturmuştur. Veriler, Hasta Tanılama Formu, Dispne-12 Ölçeği, Chalder Yorgunluk Şiddeti Ölçeği ve Richards-Campbell Uyku Skalası (RCSS) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, korelasyon ve regresyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların %63,6'sında yorgunluk, %49,6'sında kötü uyku kalitesi saptanmıştır. Katılımcıların dispne toplam puan ortalaması 10,22±11,6, yorgunluk puan ortalaması 50,19±25,8, RCSS puan ortalaması ise 41,84±27,3 olarak bulunmuştur. Dispne düzeyi arttıkça yorgunluk düzeyinin anlamlı biçimde arttığı (r=0.406; p<0.001), uyku kalitesinin ise azaldığı (r=-0.397; p<0.001) belirlenmiştir. Ayrıca ileri yaş, obezite, kronik hastalık varlığı, çalışmama durumu ve düşük gelir düzeyinin hem yorgunluk hem de uyku kalitesi üzerinde olumsuz etkiler yarattığı saptanmıştır. Sonuç: Bu çalışmanın bulguları, dispne, yorgunluk ve uyku kalitesinin birbiriyle yakından ilişkili olduğunu ve bu semptomların koroner yoğun bakım hastalarında birbirini etkileyen çok boyutlu bir semptom kümesi oluşturduğunu göstermektedir. Bulgular, hemşirelik bakımında semptomların birlikte değerlendirilmesi, bireyselleştirilmiş bakım planlarının oluşturulması ve çevresel düzenlemelerin (ışık-gürültü kontrolü, gece girişimlerinin azaltılması) uygulanmasının önemini ortaya koymaktadır. Anahtar Kelimeler: Dispne, Hemşirelik, Koroner Yoğun Bakım, Uyku Kalitesi, Yorgunluk.