Preoperatif anksiyete düzeyinin postoperatif kronik ağrı gelişimine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL OKMEYDANI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, ANESTEZİYOLOJİ VE REANİMASYON ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HATİCE FEYİZİ
Danışman: Namigar TURGUT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Postoperatif kronik ağrı sıklığı 1999 yılında ilk kez tanımlandığından bu yana azalmamıştır; dünya çapında artan cerrahi işlem sayısı da göz önüne alındığında giderek büyüyen bir halk sağlığı problemi halini almaktadır. İnguinal herni onarımı cerrahi sonrası kronik ağrının sık görüldüğü operasyonlardan biridir. Cerrahi sonrası kronik ağrı etiyolojisine dair yapılan çalışmalarda birçok risk faktörüne işaret edilmiştir; özellikle preoperatif ağrı varlığı, uygulanan cerrahi teknik ve peroperatif anestezi ve ağrı yönetiminin önemi üzerinde sıklıkla durulmuştur. Psikososyal faktörlerin cerrahi sonrası kronik ağrı gelişimine etkisini inceleyen araştırmalar son 10 yılda artış göstermiştir. Ancak yine de tek bir cerrahi tipinde, prospektif ve geniş çaplı çalışmalara ihtiyaç olduğu bildirilmiştir. Çalışmamızda inguinal herni onarımı operasyonu geçiren hastalarda preoperatif anksiyetenin postoperatif kronik ağrı gelişimine olan etkisini belirlemeyi amaçladık. Hastanemiz genel cerrahi kliniğinde inguinal herni operasyonuna alınan 75 hastanın dahil edildiği prospektif gözlemsel nitelikteki çalışmamızda hastalar çalışma ile ilgili bilgilendirilmiş ve yazılı onamları alınmıştır. Hastaların demografik bilgileri ve iletişim bilgileri alınmış, preoperatif ağrı varlığı, şiddeti ve karakteri sorgulanmış, preoperatif anksiyete düzeyleri STAI (durumluk- sürekli anksiyete envanteri) ile ölçülmüş ve kaydedilmiştir. Hastalar ile operasyon sonrası 1. gün serviste yüzyüze ve 1. ay, 3. ay ve 6. ay telefon ile görüşme sağlanarak inguinal bölge ve çevresinde ağrı varlığı, şiddeti ve karakteri, bu ağrı için analjezik kullanım sıklığı sorgulanmıştır. 3. ay ve 6. ayda ağrısı olan hastalara bu ağrının günlük yaşamlarını ne oranda etkilediği sorulmuştur. BULGULAR 3. ayda hastaların %46.9 'unda ağrı mevcuttur. (NRS ≥1) 6. ayda ise hastaların %39.1'inde ağrı mevcuttur.(NRS ≥1) NRS≥4 olan hastaların oranı 3. Ayda %29.7, 6. Ayda %25'tir. Hastaların STAI -D skorları ile operasyon sonrası 1. ay, 3. ay ve 6. ay NRS skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır. (P<0.01) Hastaların STAI-S skorları ile operasyon sonrası 1.ay,3.ay ve 6. ay NRS skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır (p:0.001, p<0.001, p<0.001). STAI-D ve S skorlarının postoperatif 1. gün NRS skoru ile ilişkisi saptanmamıştır. Ağrının günlük yaşamı etkileme düzeyi ile altıncı ay NRS skoru arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır. (p<0.001) SONUÇ Preoperatif anksiyete düzeyi inguinal herni operasyonu geçiren hastalarda cerrahi sonrası kronik ağrı gelişimi ile ilişkili bulunmuştur. Anksiyete düzeyi arttıkça kronik ağrının şiddeti artmaktadır. Çalışmamızda postoperatif 3. ay ve 6. ayda kronik ağrı sıklığı önemli derecede yüksek bulunmuştur, ancak hastaların analjezik kullanım sıklığı aynı oranda yüksek değildir. Eğitim düzeyi yükseldikçe hem anksiyete düzeyi hem de kronik ağrı oranı azalmaktadır. Anahtar Kelimeler: Postoperatif kronik ağrı, Preoperatif anksiyete, STAI, NRS