Mandibula kırıklarının etiyolojik ve epidemiyolojik özelliklerinin retrospektif olarak değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, PLASTİK VE REKONSTRÜKTİF CERRAHİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HARUN ERBEK
Danışman: İlker ÜSÇETİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Mandibula yüzdeki en büyük, hareketli, çıkıntılı ve kemik desteği en az olan kemiktir. Bu nedenle yüz kırıkları içerisinde çok önemli bir yer kaplamaktadır. Darp, trafik kazaları, düşmeler gibi çok çeşitli etiyolojik sebeblerle mandibula kırığı meydana gelebilir. Bu etiyolojik sebepler, kırığın lokalizasyonu ve şiddeti; dolayısıyla tedavi tercihleri ile doğrudan ilişkilidir. Bu çalışmada, Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu Şehir Hastanesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi kliniğine, 1 Ocak 2014- 10 Nisan 2023 tarihleri arasında mandibula kırığı ile başvuran ve ameliyat ettiğimiz 256 hasta incelenmiştir. Hastaların epidemiyolojisi, etiyolojisi, tedavide izlenen yöntemler gibi verileri geçmişe dönük olarak taranmıştır. Bu veriler eşliğinde mandibula kırığı için yüksek riskli grupların belirlenmesi, kırıkların oluşmasını engellemek için gerekli önlemlerin alınması ve tedavi kararlarının en doğru şekilde verilmesine yardımcı olmak amaçlanmıştır. Çalışmamızda mandibula kırığı sebebi ile ameliyat edilen 256 hasta incelenmiştir. Hastaların yaşları 1-39 yaş arasında değişmekte olup ortalama yaş 28.3 olarak bulunmuştur. Bu hastaların %84'ü erkek, %16'sı kadındır. Etiyolojik sebepler içerisinde, %39.1 ile en sık darp, ardından %25.8 ile düşme, %24.2 ile trafik kazaları görülmektedir. Mandibula kırıkları mevsimsel olarak %30.2 oranında en sık sonbaharda görülmüştür. Çalışmamızda incelenen hastalarda toplam 396 kırık tespit edilmiş olup, hasta başına kırık oranı 1.54 bulunmuştur. Bu hastaların %41.8'inde tekli kırık, %58.2'sinde çok kırık tespit edilmiş, toplam hastaların %13.3'ünde başka bir maksillofasial bölge kırığı da izlenmiştir. Kırıkların anatomik bölgelerine baktığımızda %51.2 oranında en sık parasimfiziste, ardından %32.4 subkondilde, %30.9 angulusta ve %23.4 korpusta izlenmiştir. Çoklu kırıklarda %30.2 oranında en sık parasimfizis ve angulus kırıkları birlikte görülmüştür. Mandibula kırıklarının tedavisinde tercih edilen yöntemler incelendiğinde, %12.8 hastada kapalı redüksiyon ve intermaksiller fiksasyon, %56.6 hastada yalnızca açık redüksiyon ve internal fiksasyon, geriye kalan %30.4 hastadaysa ARİF ve İMF birlikte uygulanmıştır. Mandibula kırıklarının tedavisinde normal fonksiyonu ve estetik görüntüyü geri kazanmak amaçlanmaktadır. Kırığın şekli etiyolojik neden ile doğrudan ilişkilidir. Etiyolojik neden hastaların demografik özellikleri, toplumun nüfus yoğunluğu, sosyokültürel ve sosyoekonomik düzeyi gibi birçok değişkenden etkilenmektedir. Çalışmamız Türkiye'nin nüfus yoğunluğu en fazla olan şehrinde yapılmış ve en sık etiyolojik nedenin darp olduğu bulunmuştur. Mandibula kırıklarının etiyolojisinin ve kırık şeklinin dikkatlice incelenmesi, doğru tedavi kararını ve tedavi başarısını etkilemektedir. Anahtar Sözcükler: Mandibula kırığı, etiyoloji, tedavi, travma