Acil serviste non-variköz üst gastrointestinal sistem kanama tanısı alan olgularda kombine hematolojik inflammatuar indekslerin hastane içi mortaliteyi öngörmedeki rolü


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ÜMRANİYE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: OĞUZ METE İŞLEK

Danışman: Serkan Emre EROĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Akut üst gastrointestinal kanama acil servis başvurularının önemli bir çoğunluğunu oluşturan gastrointestinal bir durumdur. Hastaların acil servise ilk başvuru anlarında doğru bir şekilde değerlendirilmesi tanı, tedavi ve takip süreci açısından çok önemlidir. Çalışmamız acil serviste üst gastrointestinal sistem kanama tanısı almış olgularda Sistemik İmmün İnflamatuar İndeksi (SII) ve Sistemik İnflamasyon Tepki İndeksi'nin (SIRI) hastane içi mortaliteyi öngörme performanslarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız tek merkezli prospektif gözlemsel çalışmadır. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ümraniye Eğitim Araştırma Hastanesi acil servisine 01.12.2024 ile 31.05.2025 tarihleri arasında başvuran ve aktif gastrointestinal sistem kanaması şikayeti mevcut olup diğer tüm olası tanılar dışlanan 18 yaşından büyük hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Hastalara ait demografik özellikler, başvuru anındaki vitalleri, biyokimyasal ve hemogram parametreleri, ek hastalık varlığı, endoskopi bulguları, yoğun bakım yatışı ve hastane içi mortalite varlığı kaydedildi. Hastaların SII ve SIRI indeksleri hesaplandı. Çalışmamızın verileri uygun istatistiksel testler ile değerlendirildi. Bulgular: Dahil etme ve dışlama kriterleri uygulandıktan sonra toplam 147 hasta dahil edildi. Hastaların yaş ortancası 68 (55–80) olup, 98'i (%66,7) erkekti. Hastaların %23,1'inde yoğun bakım ünitesine yatış ihtiyacı gelişti ve 31'i (%21,1) hastane içinde öldü. Çalışmamızda tanısal performans analizleri değerlendirildiğinde, her iki indeksin de orta düzeyde performans sergilediği gözlemlenmiştir. SII, optimal eşik değerine göre bölündüğünde, duyarlılığı %48,39 özgüllüğü %79,31; SIRI, optimal eşik değerine göre bölündüğünde, duyarlılığı %54,84, özgüllüğü %82,76 olarak hesaplanmıştır. Sonuç: Çalışmamızda SII ve SIRI indeksleri üst gastrointestinal sistem kanama hastalarında hastane içi mortaliteyi öngörmede orta düzeyde performans göstermişlerdir. Her iki indeks, kendi modellerinde istatistiksel anlamlılığa yaklaşmış olmakla birlikte, anlamlı bir fark göstermemiştir. Çalışmamızda üst gastrointestinal sistem kanama hastalarında SII ve SIRI indekslerinin hastane içi mortaliteyi predikte etmede tanısal değerlilikleri olmadığı saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Acil Servis, Akut Üst Gastrointestinal Sistem Kanaması, Mortalite, SII, SIRI