Özgül öğrenme bozukluğu olan çocukların sakkadik göz hareketleri açısından değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MELİKŞAH SAFA ÜÇOK

Danışman: Şahin BODUR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Özgül Öğrenme Bozukluğu (ÖÖB), okul çağı çocuklarında okuma, yazma ve matematik alanlarında problemlerle giden akademik başarıyı ve ruhsal sağlığı olumsuz etkileyen bir nörogelişimsel bozukluktur. Gözde bakışın bir nesneden başka bir nesneye kaydırılması sırasında sıçrama şeklinde gerçekleşen ani hareketlere sakkadik göz hareketleri denilmektedir. ÖÖB olan çocukların bazılarında göz hareket anormallikleri ve görsel bilgi işlemede bozukluklar bildirilmiştir. Bu çalışma, ÖÖB tanılı çocuklar ile sağlıklı kontrol grubu çocukların sakkadik göz hareketleri açısından değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Araştırmada 8-12 yaş aralığında, DSM-5 tanı ölçütlerine göre ÖÖB tanısı alan 40 çocuk deney grubuna ve herhangi bir psikiyatrik tanısı olmayan 40 çocuk sağlıklı kontrol grubuna dahil edilmiştir. Psikiyatrik değerlendirme çocuk ve ergen ruh sağlığı uzmanı tarafından yapılmıştır. Binoküler sakkadik göz hareketleri Videonistagmografi (VNG) cihazının okülomotor alt tipi ile kaydedilmiştir. Her iki grupta sakkad hızı, doğruluğu ve latansı değerlendirilmiştir. Bulgular: Sağlıklı grupla karşılaştırıldığında, ÖÖB grubunda sakkadik hareketlerin latansı istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek, sakkadik hareketlerin doğruluğu ve hızı istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur. Sonuç: ÖÖB olan kişilerde bazı okulomotor fonksiyon bozukluklarının olduğu önceki çalışmalarda gösterilmiştir. Bu fonksiyon bozukluklarının ÖÖB'ye ve altında yatan nedenlere ne gibi etkilerinin olduğu halen belirsizliğini korumaktadır. Daha önce yapılmış olan çalışmalarda ÖÖB olan çocuklarda okuma ve görsel arama testleri sırasında uzun süreli sakkadik anormalliklerin ve aşırı fiksasyonun, göz hareketlerinden ve görsel bilgi işlemlemeden sorumlu alanların olgunlaşmamış olmasından kaynaklandığı ve bu olgunlaşmamış alanların görsel bilgi işleme hızını azalttığı ileri sürülmektedir. ÖÖB olan çocukların göz hareketlerinin hassas yapısının uygun okuma becerilerini etkileyebileceğini söyleyebiliriz. Bu ince göz hareketi eksiklikleri, ÖÖB ile ilişkili olabilecek diğer motor koordinasyon bozukluklarının bir semptomunu temsil edebilir. Bunu doğrulamak için büyük örneklemli iyi seçilmiş vakalar üzerinde yapılacak çalışmaların faydalı olabileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Özgül Öğrenme Bozukluğu, Sakkadik Göz Hareketleri, Çocuk Yazar Adı: Dr. Melikşah Safa ÜÇOK