Mezenter iskemi hastalarında nutrisyonel değerlendirme


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ADANA TIP FAKÜLTESİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BASRİCAN İNCE

Danışman: Adnan KUVVETLİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Akut Mezenter İskemi (AMI), mezenterik damarların ani tıkanması veya kan akışının azalması sonucu bağırsak dokusunda iskemik hasar gelişmesine neden olan, yüksek mortalite oranına sahip bir klinik tablodur. Bu araştırmada, AMI tanısı konan hastalarda başlangıç nutrisyonel durumlarını değerlendirmek ve bu değerlendirmenin sonucunda prognozla ilişkisini ortaya koymak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya acil serviste AMI tanısı konulup ameliyata alınan 100 hasta alındı. Hastalara ait hematolojik ve biyokimyasal parametreler ilk başvuru anındaki değerler esas alınarak kaydedildi. Hastaların inotrop ajan desteği verilip verilmediği, mekanik ventilatör desteği sağlanıp sağlanmadığı kaydedildi. Ayrıca, Acute Physiology and Chronic Health disease Classification System II (APACHE-II), Sequential Organ Failure Assessment (SOFA), NRS-2002 ve Kritik Hastalarda Modifiye Beslenme Riski (m-Nutric) skorları hesaplanarak kayıt altına alındı. Hastane yatış süreleri ve hastaların sonlanımları kaydedildi. Yatan hastalar tedavi sonrası mortalite gözlenen ve yaşayan olarak iki ana gruba ayrıldı. Bulgular: Çalışmaya AMI tanısı ile acil servise başvuran 100 hasta dahil edildi. Hastaların yaş ortalamaları 70,4±11,7 yıl idi. Hastalardan % 52'si erkek, % 48'i kadındı. GKS skoru ortalaması 13,8±3,1; solunum sayısı ortalaması 19,4±4,6; NRS 2002 ortalamasının 4,79±1,6; M Nutric ortalamasının 4,25±1,8; Apache II skoru ortalamasının 4,21±2,9; hastanede yatış süresi ortalamasının ise 10,4±10,3 gün idi. Hastaların cinsiyet, ek hastalık ve yaş bulguları ile gruplar arasında anlamlı bir farklılığa rastlanmadı. Mortalite gelişen hastaların NRS 2002, M Nutric, APACHE II, Sofa ve Hastanede yatış süresi ortalamalarının mortalite gelişmeyen hastalara göre daha yüksek ve istatistiksel açıdan anlamlı bulundu. Yapılan analiz sonucunda NRS 2002 değerinin % 95,4 ACU değeri ile mortaliteyi öngörmede daha kuvvetli olduğu istatistiksel açıdan anlamlı bulundu. Sonuç: Sonuç olarak çalışmamızdan elde edilen bulgular doğrultusunda, mezenter iskemi hastalarında beslenme durumunun acil servislerde ve yoğun bakım ünitelerinde rutin bir değerlendirme önerilebilir. Yüksek riskli beslenme skorlarına sahip hastalar, tanı anından itibaren yakın izlenmeli ve beslenme desteği açısından değerlendirilmelidir. Bu hastalarda, erken beslenme desteğinin prognoz üzerinde olumlu etkiler yaratabileceği düşünülmektedir. Anahtar kelimeler: Akut karın, AMI, Kritik hastada beslenme