Multipl skleroz tanılı hastalarda optik koherans tomografi anjiyografi ve ınterlökin 17A ile nöroinflamasyonun değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CANSU TUNÇ
Danışman: Fatma Belgin BALCI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Multipl skleroz (MS) merkezi sinir sisteminin (MSS) otoimmün, inflamatuar bir hastalığıdır. Optik nörit hastaların %50'sinde görülür, hedef organın kolay ulaşılabilirliği açısından MS hastalığında mikrovasküler ağın detaylı incelemelerine olanak sağlar. Optik koherans tomografi anjiyografi (OKTA) retinal damar ağını noninvaziv olarak görüntüleyen yeni bir tekniktir. Bu çalışmada MS kliniğimizde takip edilen hastalarda OKTA parametreleri ile IL-17A değerlerini karşılaştırarak nöroinflamasyonu değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya kliniğimizin Multipl Skleroz (MS) polikliniğine başvuran 62 MS ve Radyolojik İzole Sendrom tanılı hasta ve 56 sağlıklı kişi gönüllü kontrol olarak alınmıştır. Hastaların demografik ve klinik bilgileri, oftalmolojik muayenede görme keskinliği, göz içi basıncı ölçümü ve OKTA sonuçları değerlendirildi. Retinal sinir lifi tabaka kalınlığı, peripapiller, yüzeyel ve derin kapiller pleksus dansiteleri ve foveal avasküler zon (FAZ) alanı çalışma parametreleri olarak kullanılmıştır.Bulgular: Çalışma grubunda 18 Klinik İzole Sendrom (KIS), 27 Relapsing Remitting MS (RRMS), 15 Sekonder Progresif MS (SPMS) tanısı ile takip edilen hasta bulunmaktaydı. Çalışma grubunun retinal sinir lifi tabakası kalınlık, total, yüzeyel ve peripapiller pleksus dansite (YKPD, PKPD) ortalamaları kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p=0,0001). Derin vasküler pleksus dansiteleri (DKPD) incelendiğinde kontrol ile çalışma gruplarının ortalaması arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlenmemiştir (p=0,279). ON (+) grubunun PKPD ve YKPD ortalamaları ortalamaları ON (-) ve kontrol gruplarından, ON (-) grubunun ortalamaları kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p=0,0001). Aynı ilişki dört farklı kadran incelendiğinde de gözlenmiştir (p=0,0001). SPMS grubunun perifoveal kalınlık ortalamaları RRMS ve KIS gruplarından düşüktür, RRMS grubunun ortalamaları ise KIS grubundan düşüktür (p=0,012,p=0,03,p=0,035). EDSS skoru ile vasküler pleksus kalınlık değerleri arasında negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı korelasyon gözlenmiştir (r=-0,264 p=0,003). Kontrol ve çalışma gruplarının foveal avasküler zon, serum IL-17A ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlenmemiştir (p=0,296, p=0,079). IL-17A değerleri ile PPKD, YKPD ve DKPD değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı korelasyon saptanmamıştır. Sonuç: MS hastalarında OKTA ile peripapiller ve yüzeyel vasküler pleksus dansitelerinde düşüş olduğunu saptadık. Bu düşüş SPMS hastalarında ve ON öyküsü olan gözlerde daha belirgin olmakla birlikte, KIS ve optik nörit geçirmemiş gözlerde de görülmekteydi. Bu bulgular azalmış metabolik talebin yol açtığı regresyon ve yaygın inflamasyonun neden olduğu mikrovasküler hasara işaret etmektedir.