İstanbul Sağlık Bilimleri Üniversitesi'ne bağlı eğitim ve araştırma hastanelerindeki aile hekimliği asistan doktorlarının palyatif bakıma dair bilgi ve tutumları
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BEGÜM YILDIRIM
Danışman: Mustafa Reşat DABAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Palyatif bakım yaşamı sınırlandıran ve tehdit edici hastalığı olan tüm hastaların ve ailelerin yaşam kalitesini iyileştirmeyi amaçlayan en yüksek bakım seviyesidir. Bu çalışmanın amacı, aile hekimlerinin palyatif bakım alanındaki bilgi ve tutumlarını değerlendirmek; bu noktada farkındalık uyandırarak yeni çalışmalara ışık tutmaktır. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamıza İstanbul Sağlık Bilimleri Üniversitesi'ne bağlı Eğitim ve Araştırma Hastaneleri (11 hastane) Aile Hekimliği Klinikleri'nde uzmanlık eğitimi almakta olan 319 asistan hekim katıldı. Araştırma 15.03.2021-15.04.2021 tarihleri arasında yürütüldü. Araştırmacılar tarafından oluşturulan anket formu ile palyatif bakıma dair bilgi düzeyleri ve tutumları değerlendirildi. Katılımcılara anketimiz yüz yüze ve pandemi nedeniyle talep edenlere ise elektronik uygulamalar kullanılarak uygulandı. BULGULAR: Dışlamalar sonucu anketi değerlendirilen 307 aile hekimliği asistan hekiminin ortanca yaşının 28, uzmanlık eğitimindeki yıl ortancasının 2, katılanların %72.96'sının Aile Hekimi Uzmanlığı (AHU) yapanların, %63.52'sinin kadın olduğu çalışmada Palyatif Bakıma dair bilgi içeren sorulara ortalama doğru cevap yüzdesi %72 olarak hesaplandı. Hekimlerin bilgi düzeyinin geçmişte palyatif bakımda çalışma, palyatif servisinde çalışma süreleri ve geçmişte palyatif hasta takip etme durumlarına göre istatistiki olarak anlamlı fark gösterdiği sonucuna varıldı. Bilgi düzeyindeki değişimi açıklayan faktörler (bilgi kaynakları) takip edilen aile sağlığı merkezi hastaları, çalışılan hastane ve lisans eğitimi olarak saptanırken internet ve kongre-sempozyum-seminerden bilgi almanın bilgi düzeyine etkisinde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılığa yol açmadığı görüldü. Olumlu-olumsuz tutum içeren soruların yöneltildiği çalışmada katılımcı aile hekimlerinin %21'i palyatif bakımda aktif görev almak isterken, %43'ünün istemediği, %36'sının ise kararsız kaldığı görüldü. Aile hekimliğinde çalışılan süre ile palyatif bakıma dair olumsuz tutum arasında negatif yönde zayıf ilişki saptandı. Çalışmaya katılan kadın hekimlerin erkek hekimlere, AHU eğitimi alan hekimlerin ise Sözleşmeli Aile Hekimliği (SAHU) eğitimi alan hekimlere göre palyatif bakıma daha olumsuz baktığı görüldü. Palyatif bakıma dair olumlu tutumu açıklayan faktörün (bilgi kaynakları) çalışılan hastane olarak saptandığı çalışmada olumsuz tutumları açıklayacak faktörler (bilgi kaynakları) arasında istatistiki bir anlam bulunamadı. Aile hekimliği uzmanlık eğitimi alan hekimlerin palyatif bakıma dair bilgi düzeyleri ile olumlu tutumları arasında yakalanan pozitif yöndeki zayıf ilişki ve olumlu ile olumsuz tutumları arasında yakalanan negatif yöndeki zayıf ilişki istatistiki olarak anlamlı bulunmadı. SONUÇ: Çalışmamız neticesinde aile hekimlerinin palyatif bakım hasta tecrübesinin yetersiz olduğu, bilgi düzeylerinin çok yüksek olmadığı, palyatif bakımda çalışmayı büyük oranda istemedikleri, palyatif bakım tecrübesinin bilgi düzeyini arttırdığı, çalışılan hastaneden bu alanda bilgi edinmenin bakış açısını da bilgi düzeyini de olumlu yönde etkilediği sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Aile Hekimliği, Palyatif Bakım, Bilgi, Tutum