10-15 yaş arası Tip 1 Diyabetes mellitus tanılı çocuklarda çocuk ihmali ve hastalığın kontrolü arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, BURSA YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMET UZBAŞ
Danışman: Hakan DEMİRCİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, 10-15 Yaş arası Ti̇p 1 Di̇yabetes Melli̇tus (T1DM) tanılı çocuklarda çocuk ihmali̇ ve hastalığın kontrolü arasındaki ili̇şki̇nin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma hastanemiz Çocuk Endokrinoloji Polikliniğine kayıtlı 10-15 yaş arası 221 T1DM'li hasta içerisinden Mayıs 2023-Şubat 2024 tarihleri arasında rastgele polikliniğe başvuran 77 hasta ile yüz yüze görüşülerek yapılmıştır. Kontrol grubu olarak yaş ve cinsiyeti benzer T1DM hastalığı olmayan 85 çocuk araştırmaya dahil edilmiştir. Her iki gruptaki çocukların sosyodemografik özellikleri kaydedilmiştir. Ayrıca tüm katılımcılara Çok Boyutlu İhmalkar Davranış Ölçeği uygulanmıştır. T1DM hastası olan çocukların DM kontrolü ile ilgili bilgileri not edilmiştir. Bulgular: Çalışmamız sonucunda, hasta ve kontrol grubundaki çocukların yaş ve cinsiyetleri benzerdi. Çalışmada T1DM çocukların HbA1c ortalaması 9,32 tespit edildi ve sadece dokuz çocuğun değeri hedef aralıktaydı. Mikroalbuminüri tespit edilen çocuk sayısı 19 (%28,7) olarak bulundu. Kontrol grubu vakaların DM tanılı çocuklara göre yetersiz koruma (Z=-3,27, p=0,001) ve fiziksel (Z=-6,66, p<0,001) değerleri daha yüksekti. DM tanılı çocukların ise duygusal ve sosyal ihmal puanları daha yüksekti. Altı hasta (%7,8) insülin pompası kullanıyordu. Sonuç: T1DM hastası adölesanlarda kan şekeri kontrolünün yetersiz olduğu görüldü. Bizim çalışma grubumuzun adölesan yaş aralığına denk gelmesi hastalığın kontrolündeki güçlükleri kısmen izah edebilir. Çalışmamız sonucunda Mikroalbuminüri değerlerinin yüksek oranda pozitif geldiğini gördük. Bu durumun düzeltilmesine çaba harcanmalıdır. Genel olarak bakıldığında ihmale uğradığını düşünen çocukların metabolik kontrollerinin daha iyi sağlandığı görülmüştür. Hipoglisemi, hastane başvurusu ve HbA1c değerlerinin ihmal puanları daha yüksek çocuklarda daha pozitif kalması, ailelerin hastalığından dolayı risk altında kalan veya pozitif belirtiler gösteren çocuklara daha fazla ilgi göstermeleri ile açıklanabilir. Ancak araştırmamızın kısıtlılıkları da göz önüne alınarak genelleme yapmaktan kaçınmak uygun olacaktır. Anahtar Kelimeler: Çocuk ihmali, HbA1c, mikroalbuminüri, Tip 1 Diyabetes Mellitus